- سخن مجمع 1
- اشاره 4
- مقدمه 4
- حال نگاه بیندازید و ببینید: 8
- پیشگفتار 12
- توسّل 16
- 1- معنای لغوی و اصطلاحی توسّل 16
- اشاره 18
- دیدگاه اوّل: منع توسّل 18
- 2- نظرات مختلف دربارۀ توسّل 18
- دیدگاه دوّم : جواز توسّل 19
- دیدگاه سوّم : تفصیل بین انواع توسّل 21
- اشاره 22
- 3- جواز توسّل در قرآن کریم 22
- انواع توسّل از دیدگاه قرآن 24
- اشاره 24
- الف: توسّل به اسمای خداوند سبحان! 25
- ب: توسّل با اعمال نیک 26
- ج: توسّل به دعای پیامبر(صلی الله علیه و آله) 27
- د: توسّل به دعای برادر مؤمن 30
- ه- : توسّل به انبیا وصالحان 31
- و: توسّل به حقّ صالحان وحرمت ومنزلت آنان 32
- 4- توسّل در گفتار پیامبر(صلی الله علیه و آله) 33
- 5- توسّل در سیرۀ مسلمانان 37
- اشاره 40
- 6- توسّل در روایات اهل بیت(علیهم السّلام) 40
- ج: امام رضا(علیه السلام) فرمود: 42
- 7- بررسی شبهات وارده به جواز توسّل 43
- خلاصۀ بحث 53
آیۀ شریفه دلالت دارد بر این که مردم به حضرت عیسی(علیه السلام) توسّل می جستند لکن این توسّل، نشأت گرفته از این نبود که آن حضرت قدرتی غیر از قدرت الهی دارد بلکه توسّل آنان بدین جهت بود که عیسی(علیه السلام) توانایی شفای بیماران را به اذن خدا داشته ؛ زیرا او نزد خداوند، دارای منزلت ومقام است واین شرک شمرده نمی شود؛ «شرک» عبارت از این است که: برای حضرت عیسی(علیه السلام) قدرت مستقلّی از قدرت خدا فرض کنیم که هیچ یک از مسلمانان به این مطلب اعتقاد ندارند.
ب: خداوند می فرماید:
قَالُواْ یَا أَبَانَا اسْتَغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا إِنَّا کُنَّا خَاطِئِینَ (1)
«گفتند: ای پدر ازخدا آمرزش گناهان ما را بخواه که ما خطا کار بودیم».
فرزندان یعقوب(علیه السلام) آمرزش را از او، جدای از قدرت الهی درخواست نکردند بلکه یعقوب(علیه السلام) را واسطه در طلب آمرزش قرار دادند؛ زیرا او مقرّب درگاه الهی وآبرومند، نزد خداوند است . این مطلب از جواب آن حضرت به فرزندانش کاملاً روشن است :
قَالَ سَوْفَ أَسْتَغْفِرُ لَکُمْ رَبِّیَ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِیمُ (2)
«گفت: به زودی برای شما از پروردگارم آمرزش می طلبم».
1- (1) - یوسف (12):97.
2- (2) - یوسف (12): 98.