- سخن مجمع 1
- اشاره 4
- مقدمه 4
- حال نگاه بیندازید و ببینید: 8
- پیشگفتار 12
- توسّل 16
- 1- معنای لغوی و اصطلاحی توسّل 16
- اشاره 18
- 2- نظرات مختلف دربارۀ توسّل 18
- دیدگاه اوّل: منع توسّل 18
- دیدگاه دوّم : جواز توسّل 19
- دیدگاه سوّم : تفصیل بین انواع توسّل 21
- اشاره 22
- 3- جواز توسّل در قرآن کریم 22
- اشاره 24
- انواع توسّل از دیدگاه قرآن 24
- الف: توسّل به اسمای خداوند سبحان! 25
- ب: توسّل با اعمال نیک 26
- ج: توسّل به دعای پیامبر(صلی الله علیه و آله) 27
- د: توسّل به دعای برادر مؤمن 30
- ه- : توسّل به انبیا وصالحان 31
- و: توسّل به حقّ صالحان وحرمت ومنزلت آنان 32
- 4- توسّل در گفتار پیامبر(صلی الله علیه و آله) 33
- 5- توسّل در سیرۀ مسلمانان 37
- اشاره 40
- 6- توسّل در روایات اهل بیت(علیهم السّلام) 40
- ج: امام رضا(علیه السلام) فرمود: 42
- 7- بررسی شبهات وارده به جواز توسّل 43
- خلاصۀ بحث 53
و مانند استمداد موسی(علیه السلام) از برادرش که خداوند در جواب فرمود:
قال سَنَشُدُّ عَضُدَکَ بِأَخِیکَ (1) (2)
«فرمود: به زودی بازوان تو را به وسیلۀ برادرت، محکم می کنیم».
در قرآن کریم، خداوند از بندگانش یاری طلبیده و فرموده است:
ان تنصروا الله ینصرکم. (3)
«اگر (آیین) خدا را یاری کنید، شما را یاری می کند».
همچنین فرمود:
وَالَّذِینَ آوَواْ وَّنَصَرُواْ أُولَئِکَ هُمُ الْمُؤْمِنُونَ. (4)
«و آنان که پناه دادند ویاری نمودند، آنان مؤمنان حقیقی اند».
د: اشکال شده است که اگر قبول کردیم ، استعانت و توسّل به غیر خدا جایز است - زیرا به اذن واراده او می باشد نه مستقل از آن - پس وجه استعانت از مرده چیست؟ با این که آنچه ثابت است، استعانت از پیامبر ویا ولی، در زمان حیاتشان است، نه بعد از مرگ آنان؟
اصحاب، توسّل به پیامبر (صلی الله علیه و آله) را در حیات وبعد از وفات آن حضرت، منکر نشده اند بلکه توسّل به آن حضرت حتّی قبل از حیات دنیوی شان نیز بوده است ؛ چنان که همۀ مسلمانان بر آن اتّفاق نظر دارند وقرآن و سنّت نیز مؤیّد آن است.
1- (1) - قصص (28): 35.
2- (2) - ر.ک: به البراهین الجلیه، محمّد قزوینی:42.
3- (3) - محم-ّد (47): 7.
4- (4) - انفال (8): 74.