- پیشگفتار 1
- دعای ندبه 4
- مقدمه 5
- پرسشهایی که می شود 8
- اعتبار سند دعای ندبه 12
- اخبار من بلغ و تسامح در ادله سنن 16
- بررسی و پاسخ به پرسش درباره جمله لیت شعری این استقرت بک النو 17
- ارتباط امام با ذی طوی و رضوی 19
- دعای ندبه و امامت ائمه اثنی عشر علیهم السلام 22
- دعای ندبه و معراج جسمانی 23
- کلام تحقیقی یکی از اساتید بزرگ علم و ادب 25
- کلام تحقیقی یکی از اساتید بزرگ علم و ادب 27
- دعای ندبه و بدعت 28
- دعای ندبه و آیه و اجعل لی لسان صدق فی الاخرین 33
- قرآن مجید، و جمله و أوطأته مشارقک و مغاربک 35
- دعای ندبه و علم پیغمبر و امام 38
- دعای ندبه و آیه مودت 53
- دعای ندبه و عقل 67
- بررسی جمله یابن الطور والعادیات 71
- دعای ندبه و کفر و شرک 73
- دعای ندبه و رکود فعالیتهای اسلامی 79
گذشتگان، آن را گرفته، و در محضر و منظر محدثین و شیوخ آن اعصار که همه متبحر در علم حدیث، و استاد فن بوده، و از خواندن دعاهای بی مأخذ، و پیروی از روشهای بی مدرک، به شدّت ممانعت می فرمودند خوانده می شده، و کسی بر اعتبار آن ایرادی نداشته است.
4 علاّمه مجلسی؛ با دقّت و تتبّع و احاطه و اطلاع وسیع و فوق العاده ای که در اخبار و احادیث، و رجال روایات، و معرفت اسانید دارد، علاوه بر آنکه این دعا را در کتاب هایی مثل بحار، و تحفه الزائر که در مقدمه به اعتبار سند ادعیه آن شهادت داده است نقل فرموده، صریحاً و بالخصوص، اعتبار سند دعای ندبه را که منتهی به حضرت امام جعفر صادق علیه السلام می شود، تصدیق فرموده است، و عبارت این افتخار عالم اسلام و نابغه جهان علم، در کتاب مستطاب «زاد المعاد» این است.
«و اما دعای ندبه که مشتمل است بر عقاید حقّه، و تأسف بر غیبت حضرت قائم علیه السلام به سند معتبر، از حضرت امام جعفر صادق علیه السلام منقول است، که مستحب است این دعای ندبه را در چهار عید بخوانند یعنی جمعه، عید فطر، عید قربان و عید غدیر».
محقق است که چنین کلام صریح و شهادت محکمی را ایشان بدون مأخذ و مصدر معتبر، نفرموده است.
علاوه بر ایشان، سید جلیل علامه «صدر الدین محمد طباطبائی یزدی» (متوفای 1154 هجری) نیز در ابتدای شرحی که به دعای ندبه مرقوم فرموده، استناد به روایت مروّیه از حضرت امام جعفر صادق علیه السلام نموده است.
با توجّه به مجموع مطالبی که عرض
شد، اعتبار این دعا، به خصوص با ملاحظه متن آن، مُحرز، و صدور آن از امام علیه السلام مورد اطمینان است، و استحباب خواندن آن نیز بالخصوص، و حد اقل از جهت ادله عامّه مسلّم و ثابت است، و محل هیچگونه اشکالی نمی باشد، و محتاج به تمسک به اخبار «من بلغ» نیست.
پاورقی
[1] در قسمت هائی که عقلی خالص باشد فقط متن حدیث ملاحظه می شود ولی در قسمت هائی که دلیل اثبات آن نقل باشد، سند حدیث را هم باید ملاحظه کرد.
[2] بزوفر بفتحتین و سکون واو، و فتح فاء، ده بزرگی است از توابع قوسان در نزدیکی واسط بغداد، در کنار نهر موفقی در غربی دجله (معجم البلدان، ج2، ص166).
[3] مرحوم استاد اعظم، زعیم اکبر، آیت الله بروجردی قدس سرّه که در علم رجال و حدیث، و معرفت طبقات، و تمیز مشترکات، مانند سایر علوم اسلامی یگانه و بی نظیر بود، می فرمود: یکی از طرق معرفت رجال شخصیت تلامذه و شاگردان آنها است که وقتی شخصیتی مثل مفید از کسی کثر الروایه باشد و قدحی هم در او نشده باشد، اماره است بر آنکه او مورد وثوق و اعتماد بوده است.