شرحی بر دعای ندبه صفحه 102

و در سـوره دیـگـر مـی فـرمـاید ! ان اولی الناس بابراهیم للذین اتبعوه و هذا النبی و الذیـن آمـنـوا و الله ولی المـومـنین آل عمران ! 68ـ نزدیک ترین مردم بابراهیم کسانی هستند که از او پیروی کنند ، و این پیغمبر و آنانکه ایمان آوردند ، و خدا دوستدار مومنان است ، خلاصه آنکه ابراهیم را به حقانیت یاری کنند .

و قال الله تعالی ! ومن یرغب عن ملة ابراهیم الا ن سفه نفسه و لقد اصطفیناه فی الدنیا و انـه فـی الاخـرة لمـن الصـالحـین ـ بقره ! 130ـ از آئین و طریقه ابراهیم کناره گـیـری نمی کند مگر کسی که سفیه باشد ، و البته ما او را در دنیا برگزیدیم و او در آخرت از صالحان و شایستگان است .

و کـسـی را کـه خـداونـد او را بـرگـزیـه بـاشـد ، از اخـلال رذیـله و صـفات ذمیمه منزه است ، پس شایسته و سزاوار است که برای رستگاری و فـوز بـه سعادت دنیا و آخرت از او متابعت شود زیرا که اراض از روش و طریقه او باعث شقاوت وهلاکت خواهد بود .

و از جمله طریقه او توصیه و سفارش به اولاد و فرزندان خود بود که مراقب و مواظب دین خـود بـاشـنـد تـا در وقـت مـردن بـی دیـن از دنـیـا نـرونـد و بـا حـال تـسلیم و سلامت نفس جان دهند چنانچه خدا در قرآن فرماید ! و وصی بهار ابراهیم بنیه و یعقوب یا بنی ان الله اصطفی لکم الدین فلا تموتن الا و انتم مسلمون ـ بقره ! 132 ـ و ابـراهیم و یعقوب فرزندانشان را به همین موضوع سفارش کردند که ای فـرزنـدان ، خـدا بـرای شـمـا ایـن دیـن را بـرگـزیـد و جـز بـا عقیده به اسلام و تسلیم نمیرید .

فـائدة ـ از آیـه ومـن یـرغب عن ملة ابراهیم الا من سفه نفسه که ذکر آن سابقاً گذشت مـیـتوان اسفتاده نمود که ملت پیغمبر ما هم همان ملت ابراهیم است با زیادتی از آداب و سنن تکاملی ، و کسی که در این عصر و زمان از طریقه و ملت پیغمبر اسلام صلوات الله علیه کـه خـاتـم پـیـغمبران است اعراض نماید ، او از طریقه ابراهیم اعراض نموده و این خود یک نوع سفاهت و بی خردی است که خدا می فرماید الا انهم هم السفهاء و لکن لا یعلمون ـ بقره ! 13 ـ بدانید که اینها خودشان ابلهند و لکن نمی دانند .

و مـویـد آن آیـه و ما جعل علیکم فی الدین من حرج ملة ابیکم ابراهیم هو سمکم المسلمین من قـبـل و فـی هـذا ـ حـج ! 78 ـ و در ایـن دیـن بـرای شما دشواری قرار نداده ، آئین پدرتان ابراهیم است و او شما را از پیش و نیز در این قرآن مسلمان نام داد .

و الشریعة

شریعت به حسب لغت راه روشن و آشکاری است که آدمی رابه لب آب می رساند . و آئین دین را هـم کـه شـریـعـت گـویـند بآن تشبیه شده ، چون همان قسم که آب سبب حیات دنیائی و زنـدگـی مـوجـود زنـده اسـت و بـدان بـسـتـگـی دارد کـه فـرمـود ! و جـعـلنـا مـن المـاء کل شی حی ـ انبیاء ! 30 ـ و هر چیز زنده را از آب قرار دادیم ) . ( 304 )

و ایـن هـم سـبـب حیات ابدی و سعادت دنیا و آخرت است ، و این راه روشن را شریعت گویند قـال الله تـعـالی ! ثـم جـعـلنـاک عـلی شـریـعـة مـن الامـر فـاتـبعها ـ جاثیه ! 18 ـ سپس ما تو را هم بر شریعتی از امر دین قرار دادیم پس همان را پیروی کن .

و شریعتی که خداوند برای پیغمبر اسلام صلوات الله علیه مقرر ساخته همان اموری است کـه در قـرآن فـرمـوده ! شـرع لکـم مـن الدین ما وصی به نوحا و الذی اوحینا الیک و ما وصـیـنا به ابراهیم و موسی و عیسی ان اقیموا الذین ـ شوری ! 13 ـ برای شما تـشـریـع کـرد از دیـن ، هـمان را که نوح را بدان توصیه نمود ، و آنچه را که ما به تو وحـی کـردیـم و بـه ابـراهـیـم و مـوسـی و عـیسی سفارش نمودیم این بود که دین را بپا دارید .