شرحی بر دعای ندبه صفحه 32

و اءمـا نص دالبر بعثت و رسالت پیغمبر اسلام نسبت به عموم بشر آیات متعددی است . از جـمـله آیـه 158 سـوره اءعـراف کـه مـی فـرمـایـد ! قـل یـا ایـهـا النـاس انـی رسول الله الیکم جمیعاً . . بگو ای مردم من فرستاده خدا به همه شما هستم . و دیـگـر آیـه 28 سـوره سـباء که می فرماید ! و ما ارسلناک الا کافة للناس بشیرا و نذیرا . . و ما تو را نفرستادیم مگر برای کافه مردم که نوید بخش و بیم دهنده باشی .

در مـجـلد 6 بـحـار ص 171 ( 99 ) نـقـل کـرده اسـت کـه رسـول خـدا صـلی الله عـلیـه و آله فـرمـود ! ان الله بـعـث کـل نـبـی کـان قـبـلی اله ی امـتـه بـلسـان قـومـه و بـعـثـنـی الی کل اسود و احمر بالعربیة . . یعنی ! البته خداوند هر پیغمبری را پیش از من به امت خاص خود و به زبان قوم خود مبعوث فرمود ، واءم ا مرا با زبان عربی به هر نژادی از سیاه و سرخ مبعوث گردانید .

اما در خصوص بعثت پیغمبر اسلام نسبت به جن هم آیاتی در قرآن آمده است . از جمله ! آیات 30 و31 سـوره اءحـقـاف اسـت کـه از قـول آنها فرماید ! قالوا یا قومنا انا سمعنا کتابا انـزل مـن بـعـد مـوسـی مـصـدقا لما بین یدیه یهدی الی الحق و الی طریق مستقیم یا قومنا اجیبوا داعی الله آمنو به یغفر لکم من ذنولکم و یجرکم من عذاب الیم جنیان به قـوم خـود گـفـتـنـد ! مـا کـتـابـی را شـنـیـدیـم کـه بـعـد از حـضـرت مـوسـی نـازل شـده ، و کـتـب آسـمانی قبل را تصدیق نموده ، و به سوی حقو طریق مستقیم هدایت می کـنـد ـ ای قوم ما بیائیئ دعوت این داعی به سوی خدا را اجابت کنید ، و به او ایمان آورید ، تا خدا گناهانتان را بیامرزد . و از عذاب دردناک پناهتان دهد .

و نیز در اول سوره جن می فرماید ! قل اوحی الی انه استمع نفر من الجن فقالو انا سمعنا قرآا عجبا یهدی الی الرشد فآمنا به ولن نشرک بربنا احداً ای پیغمبر بگو که بـه مـن وحـی شـده کـه گـروهی از طایفه جن آیات قرآن را شنیدند . چون به میان قوم خود رفـتند ، گفتند ! ما قرآنی شنیدیم شگفت آور که به رشد وصلاح دین و دنیا هـدایـت مـی کـنـد . و مـا بـدان ایـمـان آوردیم . و هرگز کسی را شریک پروردگارمان قرار نخواهیم گرفت . ( 100 )

از ایـن آیـات مـبـارکـه چـنـد مـطـلب اسـتـفـاده مـیـشـود ! اول ! آنـکـه رسـول خدا صلی الله علیه و آله مبعوث به جن و إ نس است . دوم ! آنکه معلوم میشود طائفه جـنـهـم دارای شعور و إ دراک و از جمله عقلاء هستند که مورد خطاب قرار گرفته اند . سوم ! آنـکه به لغت عربی آشنا بوده اند ، و عربی را میدانستند . چهارم ! آنکه معنای معجزه و غیر مـعـجزه را هم میدانستند . که قوم خود را به اعجاز بودن قرآن خبر دادند . و اینکه قرآن کلام حـقـاسـت کـه گـفـتـنـد ! انـا سـمعنا قرآناً عجباً ) ) و کلام مخلقو سبب چنین شگفتی نخواهد شد . ( 101 )

پـس به موجب ، آیات قرآن طائفه جن هم مانند إ نس به عبادت إ طاعت خدا مکلفند و ما خلقت الجـن و الانـس الا لیعبدون ذاریات آیه 56 ـ و نیافریدیم جن و انس را مگر برای ایـنکه مرا بپرستند و اطاعت من کنند . و در مقام تهدید هم می فرماید ! سنفرغ لکم ایها الثقلان سوره الرحمن آیه 31 ـ به زودی ای إ نس و جن به حسابتان خواهیم رسـیـد . بـعـد مـی فـرمـاید یا معشر الجن و الانس ان استطعتم ان تنفذوا من اقطار السـمـوات و الارض فـانـفـذوا لا تـنـفـذون الا بـسـلطان ای گروه جن و إ نس اگر میتوانید از گوشه آسمانها و زمین راه فراری یافته بگریزید ، اینکار را بکنید . ولی جز بـا حـجـت و عـذر مـوجـه گـریـزی از حـسـاب و عـذاب نـیـسـت . سـپـس مـی فرماید ! یـرسـل عـلیـکـمـا شـواظ مـن نـار و نـحـاس فـلا تـنتصران و بر شما دو گروه ای جـن و انـس آتشی بی دود و با دود مسلط میشود ، که نمیتوانید یکدیگر را یـاری کنید . و خطاب فبای آلا ئ ربکما تکذبان به جن وانس در این سوره مکرر شده است .

البته طائفه جن هم مانند طایفه انس از نظر ایمان و روش دینی مختلفند چنانکه در آیه 11 سوره جن آمده است ! و انا منا الصالحون و منا دون ذلک کنا طرائق قددا و البته بـعـضـی از ما برای ایمان آوردن صلاحیت دارند ، و بعضی ندارند و ما دارای مسلک و راهای مـتفرقیم . و سپس در آیه 14 هم آمده که آنان چنین گویند ! وانا منا المسلموم و منا القاسطون و گروهی از ما مسلمان و دسته دیگر سرکشند .

و درسـوره انـعـام آیـه 130 فـرمـایـد ! یـا مـعـشـر الجـن و الانـس الم یـاتـکـم رسـل مـنکم یقصون علیکم آیاتی و ینذرونکم لقاء یومکم هذا قالوا شهدنا علی انفسنا ) ) ای گروه جن و إ نس مگر پیغامبرانی از خودتان به سوی شما نیامدند که آیات ما را برای شما میخواندند و شما را به دیدار چنین روزی انذار می کردند . گویند آری و همگی اقرار نمایند .

در تـفـسـیـر مـجـمـع البـیـان در ذیـل ایـن آیـه از ابـن عـبـاس نـقـل می کند ! که مقام رسالت در ابتدای امر به انسان داده میشود . آنگاه او هم رسولی از جـن سـوی جـنـیـان مـی فـرسـتـد . و دلیـل بـر صـحـت ایـن نـظـریـه آنـسـت کـه خـداونـد مـتـعـال فـرستادگان حضرت عیسی علیه السلام را هم فرستادگان خود نامیده است . آنجا کـه مـی فـرمـاید ! اذ ارسلنا الیهم اثنین ـ یس آیه 14 ـ در صورتی که آندو نفر را حـضـرت عـیـسـی عـلیـه السلام فرستاده بود . باری در مجلدات بحارالانوار در هر جا به مـنـاسبتی روایاتی نقل شده که دلالت دارد بر اینکه پیغمبر اکرم بر طایفه جن هم مبعوث بـوده اسـت . از جـمـله در مـجـلد 6 بـحـار 373 ( 102 ) خـداونـد مـتـعـال بـه پـیـامـبـر خـود مـیـفـرمـایـد ! و ارسـلتـک الی اسـود اهـل الارض واحـمـرهـم و انـسـهـم و جـنـهـم مـن تـو را بـه سـوی اءهل زمین از سیاه و سرخ ، و إ نس و جن ، به پیامبری فرستادم .

و اءوطاته مشارقک و مغاربک