- سخن نخست 1
- اشاره 3
- زیارت اربعین جابر 19
- اشاره 19
- اشاره 27
- زیارت اربعین اهل بیت: 27
- گاه شمار سفر اسارت 28
- جغرافیا و مسیرهای سفرکاروان اسارت 30
- فرهنگ سازی زیارت اربعین 33
- اشاره 33
- امام صادق علیه السلام و فرهنگ سازی زیارت اربعین 35
- امام عسکری علیه السلام و فرهنگ سازی اجتماعی زیارت اربعین 35
- جغرافیای شیعه 51
- اربعین امتداد عاشورا 59
- مهدی شناسی در لغت و اصطلاح 65
- پیوندها در زیارت نامه ها 82
- تحلیل و آنالیز اجتماعی / رفتاری حماسه اربعین 87
اول صفر:
یا هفته اول صفر
ورود سر مقدس امام7 به شام و اعلان جشن عمومی در دمشق
ورود اهل بیت: به شام و اقامت یک هفته ای در شام
سه تا چهار روز
اول ماه صفر
حضور در دربار یزید و مسجد اموی و خطبه های زینبی و سجادی
اسکان در خرابه
شهادت حضرت رقیه3
نیمه دوم هفته اول
تحول فضای شام
اسکان در قصر یزید و سه روز عزاداری اهل بیت:
اوایل هفته دوم صفر
حرکت جابر از مدینه به کربلا (12 تا 15 روز)
(حرکت جابر از مدینه به کوفه و از کوفه با کمک عطیه جوان کوفی به کربلا)
حرکت کاروان اهل بیت: به کربلا (8 یا 10 صفر)
20 صفر
ابتدا ورود جابر(1)
سپس ورود اهل بیت (رک به پاورقی ص قبل)
سپس الحاق سرهای مقدس به پیکر شهدا توسط امام سجاد7(2)
+
روایات معتبر و مستفیضه از شیعه و سنی دال بر گریستن آسمان بر عزای امام به مدت چهل
1- [1] . آمدن جابر به کربلا در روز اربعین (جدا از دیدار با اهل بیت : ) توسط کسی قبل از سیدبن طاووس نقل نشده است و تنها اسفرائنی که قبل از سید می زیست (متوفای 406ق) در مقتل خود نقل نموده است که جابر در روز اربعین برای زیارت امام حسین 7 به کربلا آمده و در آنجا با اهل بیت : دیدار کرده است
2- [2] . اهمیت شهرت مسئله الحاق سرها به پیکرها از این جهت است که اثبات گر سفر کاروان اسارت به کربلا در همان روز اربعین است؛ چرا که برای سرها سرنوشتی دیگر در غیر کربلا و آن هم در غیر روز اربعین مشهور نیست. اقوال مشهور در این زمینه چنین است: شیخ صدوق، (متوفای سال 381ق.): «امام سجاد 7 با اهل بیت : و سرهای مطهر شهیدان از دمشق خارج شد و سرهای مقدس را در کربلا دفن کرد». هر چند ایشان تصریح نکرده اند که ورود اهل بیت : در روز اربعین سال 61 ق. بوده است اما از آنجا که هیچ کس زمان دیگری را در تاریخ، برای ورود اهل بیت : به کربلا به ثبت نرسانده است، در نتیجه ورود امام سجاد 7 به همراه اهل بیت به کربلا، در روز اربعین سال 61 ق. بوده است. لذا علم الهدی سید مرتضی (متوفای 436ق.) می نویسد: «ان راس الحسین 7 اعید الی بدنه فی کربلا» یعنی: همانا سر مطهر امام حسین 7 در کربلا به پیکر مقدس آن حضرت، عودت داده شد. ابوریحان بیرونی، محقق و ریاضی دان شهیر (متوفای 440ق.) در کتاب نفیس خود «الآثار الباقیه » چنین می گوید: «و فی العشرین رد راس الحسین 7 الی جثته حتی دفن مع جثته و فیه زیاره الاربعین و هم حرمه بعد انصرافهم من الشام». شیخ طوسی (متوفای 460ق.) علت سنت شدن زیارت امام حسین 7 در اربعین را تنها انجام مراسم تدفین سرهای مطهر امام 7 و سایر شهدا در کربلا می داند. ® علامه شهیر و مورخ کبیر، سبط ابن الجوزی از علمای بزرگ اهل سنت (متوفای سال 654ق.) هم چنین می نویسد: «الاشهر انه رد الی کربلا فدفن مع الجسد» یعنی: بنا بر نظر مشهورتر، سر امام حسین 7 به کربلا بازگردانده و با پیکرش دفن گردید. در این زمینه نک: دو فصل نامه علمی _ پژوهشی تاریخ اسلام در آینه پژوهش، سال هفتم، شماره دوم، تابستان 1389، محسن رنجبر، پژوهشی درباره فرجام و محل دفن سر مطهر امام حسین 7 و سرهای دیگر شهدا.