سلمان فارسی صفحه 18

نقش ((خلیسه )) در آزاد شدن سلمان

در برخی از روایات راجع به آزاد شده سلمان از بردگی آمده است که : سلمان مملوک زنی به نام ((خلیسه )) بود که او را خریده بود . پس از آن که اسلام آورد رسول الله - صلی الله علیه و آله و سلم - علی - علیه السلام - را نزد آن زن فرستاد تا از قول آن حضرت به او بگوید : ((یا تو سلمان را آزاد می کنی یا من آزادش می کنم چرا که دین (تملک ) او را بر تو حرام ساخته )) .

((خلیسه )) در جواب گفت : ((به او (یعنی

به پیامبر - صلی الله علیه و آله -) بگو : اگر مایل هستی من آزادش می کنم و اگر بخواهی او مال تو)) . رسول الله - صلی الله علیه و آله - پاسخ فرستاد : ((خودت آزادش کن )) .

پس خلیسه سلمان را آزاد کرد و رسول الله - صلی الله علیه و آله و سلم - (در برابر آزاد کردن سلمان ) سیصد فسیله (شاخه نخل ) برای ((خلیسه )) غرس نمود .

در روایتی دیگر آمده است : خلیسه در جواب به رسول الله - صلی الله علیه و آله - عرض کرد : هر چه شما بخواهید و پیامبر - صلی الله علیه و آله - فرمود : آزادش کردم . . . (52) .

سخن ما

1 - روایتی که پیشتر نقل کردیم و در آن آمده بود که سلمان با مالک خود مکاتبه کرد تا در مقابل غرس درختهای خرما و بار آوردن آنها و دادن چهل اوقیه طلا آزاد شود و روایات دیگری که دلالت می کرد بر این که رسول الله - صلی الله علیه و آله - او را خرید و آزاد کرد با این روایت منافات دارند .

2 - قرارداد مکتوب راجع به فدیه دادن پیامبر برای آزادی سلمان نیز که قبلا ذکر شد با این روایت منافات دارد ؛ زیرا در آن سند مکتوب ((عثمان بن اشهل قرظی )) مالک سلمان نوشته شده است . مگر آن که گفته شود ((خلیسه )) همسر عثمان بن اشهل یا یکی از بستگان و کسان او بوده و عثمان بن اشهل به نیابت از او

قرارداد بسته است . اما این ، احتمال محض است و نیازمند مؤ ید و شاهدی می باشد که در میان نیست .