برگ سبزی اززیارت عاشورا صفحه 110

1- بحارالانوار، ج 45، ص 25.

2- بحارالانوار، ج 45، ص 95.

3- دائره المعارف تشیع، ج 1.

19-آل مروان

اشاره

آل مروان دودمان مروان بن حکم از تیره بنی امیه هستند که از سال 64 تا 132 هجری خلافت را به دست گرفته، بر مسلمانان حکومت نمودند. فساد و سخت گیری نسبت به مخالفان از ویژگی های بارز حکومت آنان بود. امام سجاد و امام باقر علیهما السلام توسط خلفای بنی مروان به شهادت رسیدند.

مروان بن حکم

مروان حکم داماد عثمان بود و سوءاستفاده های بسیاری از بیت المال در زمان عثمان داشت. (1) پس از آن مدتی از طرف معاویه والی مدینه بود. (2) مطابق با نقل ابن اعثم در کتاب الفتوح، مروان از طرف معاویه مامور شد که جعده دختر اشعث بن قیس را با وعده هایی به قتل امام حسن علیه السلام وادارد. (3) و هنگامی که امام حسن علیه السلام به شهادت رسید، مروان با اینکه در آن زمان حاکم مدینه نبود، گروهی از بنی امیه و پیروانشان را جمع نمود و مانع از دفن آن حضرت در جوار پیامبر شد. (4)

مروان بن حکم در سال 65 هجری و پس از معاویه دوم به خلافت رسید. (5) خلافت مروان 9 یا 10 ماه بیشتر دوام نداشت و در ابتدای ماه رمضان سال 65، در سن 64 سالگی مرگش فرا رسید. (6) وی پیش از مرگ، پسرش عبدالملک را ولیعهد خود قرار داده بود و پسر دیگرش عبدالعزیز را به عنوان ولیعهد دوم منصوب کرده بود؛ پس از مرگ مروان، عبدالملک به خلافت رسید و مردم شام با وی بیعت کردند. (7)

خلفا از مروانیان

1. مروان بن حکم بن ابی العاص بن امیه (64-65 قمری)

2. عبدالملک بن مروان (65 - 86 قمری)

3. ولید بن عبدالملک (86 - 96 قمری)

4. سلیمان بن عبدالملک (96 - 99 قمری)

5. عمر بن عبدالعزیز بن مروان (99 - 101 قمری)

6. یزید بن عبدالملک بن مروان (101 - 105 قمری)

7. هشام بن عبدالملک (105 - 125 قمری)

8. ولید بن یزید بن عبدالملک (125 - 126 قمری)