زیارت نامه مادر : شرحی بر زیارت مخصوصه حضرت فاطمه زهرا (علیها السلام) صفحه 32

﴿لا یَنْفَعُ نَفْساً إیمانُها لَمْ تَکُنْ آمَنَتْ مِنْ قَبْل﴾ (1)؛ ایمان او در آن روز نفعی به حال او ندارد اگر پیش از آن ایمان نیاورده باشد.(2)

عالم ذر در روایات

اشاره

در ذیل آیه فوق، روایات متعددی درباره عالَم ذر از لسان شریف حضرات معصومین: وارد شده است که تفاسیر مختلف و کتب روایی متعدد از شیعه و سنی آن را مطرح نموده اند که به عنوان نمونه به برخی از این روایات اشاره می شود:

فلسفه عالم ذر

عبدالرحمن بن کثیر از حضرت صادق(علیه السلام) نقل کرد که ذیل آیه مبارکه ﴿وَ إِذْ أَخَذَ رَبُّکَ مِنْ بَنِی آدَمَ مِنْ ظهورِهِمْ ذ رِّیتَّهمْ وَ أَشْهَدَهمْ عَلی أَنْفسِهِمْ أَ لَسْت بِرَبِّکمْ﴾ فرمودند: «أَخْرَجَ اللهُ مِنْ ظَهْرِ آدَمَ ذُرِّیَّتَهُ إِلَی یَوْمِ الْقِیَامَهِ کَالذَّرِّ فَعَرَّفَهُمْ نَفْسَهُ وَ لَوْلَا ذَلِکَ لَمْ یَعْرِفْ أَحَدٌ رَبَّهُ وَ قَالَ أَ لَسْتُ بِرَبِّکُمْ قَالُوا بَلَی وَ إِنَّ هَذَا مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللهِ(صلی الله علیه و آله و سلم) وَ عَلِیٌّ أَمِیرُ الْمُوْمِنِین(علیه السلام)(3) ؛ خداوند ذرّیه آدم را تا روز قیامت از نهادش خارج کرد و به صورت ذرّه، خود را به آن ها معرفی کرد. اگر چنین نبود احدی خدای را نمی شناخت! فرمودند: (أَلَسْت بِرَبِّکمْ) مگر من پروردگار شما نیستم؟

1- . سوره انعام/158.
2- . عَنْ هِشَامِ بْنِ الْحَکَمِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ(علیه السلام) فِی قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَ لا یَنْفَعُ نَفْساً إِیمانُها لَمْ تَکُنْ آمَنَتْ مِنْ قَبْلُ یَعْنِی فِی الْمِیثَاقِ أَوْ کَسَبَتْ فِی إِیمانِها خَیْراً قَالَ الْإِقْرَارُ بِالْأَنْبِیَاءِ وَالْأَوْصِیَاءِ وَ أَمِیرِالْمُؤْمِنِینَ: خَاصَّهً قَالَ لَا یَنْفَعُ إِیمَانُهَا لِأَنَّهَا سُلِبَتْ. (الکافی، ج 1، ص: 428).
3- . بصائر الدرجات فی فضائل آل محمد: ، ج1، ص 72.