کنز المرام فی اعمال شهر الصیام صفحه 19

1. اسامی ماه رمضان

1) یکی از نامهای ماه مبارک صیام «رمضان» است.

رمضان از نامهای خداوند منّان است، ماه رمضان یعنی: ماه خدا و لذا در حدیث آمده است که نگوئید: رمضان آمد و رمضان رفت، بلکه بگویید: «ماه رمضان».(1)

مرحوم طریحی از شهید اول نقل کرده که در کتاب «نکت الارشاد» فرموده است: هر کس بگوید: «رمضان» و ماه را به آن اضافه نکند صدقه بدهد و یک روز به عنوان کفّاره روزه بگیرد.(2)

گلواژه «رمضان» از ریشه «رَمَض» به معنای گداخته شدن ریگهای بیابان در اثر تابش آفتاب است.(3)

در ماه رمضان نور معرفت و محبّت الهی بر دلهای اولیاء الهی می تابد، تابش متّصل انوار الهی تأثیری همانند تابش آفتاب در آن دلها ایجاد می کند، این دلها به یاد وصال و قرب خدا و از ترس ابتلا به هجران او مشتعل می شود و بدنهای آنها در اثر عبادت و مجاهدت عبودیّت گداخته می گردد و در روزهای طولانی حرارت تشنگی و گرسنگی نیز بر آن افزوده می شود.

از دیگر معانی «رمض» باران پاییزی است که بر زمین خشک و تفتیده ببارد.(4)

بارش رحمت الهی در ماه رمضان دلهای مؤمنان را سیراب نماید و قلوب بندگان را از تیرگی معاصی بزداید.

2) یکی دیگر از اسامی ماه رمضان «مضمار» است، مضمار در لغت آن است که اسب مسابقه را به مدت چهل روز به روش خاصی ریاضت بدهند و به شیوه

1- کلینی، اصول کافی، ج4، ص70.
2- طریحی، مجمع البحرین، ج4، ص209.
3- ابن فارس، معجم مقاییس اللّغه، ج2، ص440.
4- ابن منظور، لسان العرب، ج5، ص315.