شرح دعای مکارم الاخلاق صفحه 139

( سپس فرجام کسانی که بد کردند، آن شد که آیات خدا را دروغ دانستند و به آنها استهزاء کردند. )

روشن است که خدای متعال، مستغنی از طاعت و اطاعت بشری است؛ امّا این رسم بندگی است که می تواند فرد را به کمال بکشاند و از خاک به افلاک سیر دهد. وقتی اصل طاعت چنین است، به یقین دوام بر این اطاعت ارزش والاتری دارد؛ چرا که می تواند به صورت عاملی مؤثّر و مهم در جهت ارتقای انسان به کار آید، وگرنه خداوند، به بیان حضرت امیر علیه السلام :

«خَلق الخلق حین خلقهم، غنیآ عن طاعتهم آمنآ مِن معصیتهم، لاِنَّه لاتضرّه معصیه من عصاه وَ لاتنفعه طاعه من اطاعه»(1)

«خداوند، آفریدگان را آفرید، زمانی که آفرید، در حالی که از طاعت آنها بی نیاز و از عصیان آنها در امان است؛ زیرا نه عصیانِ گنهکار، زیانش رساند و نه اطاعت مطیع سودش دهد.»

به بیان حضرت علی علیه السلام :

«طاعه اللّه مفتاح کُلّ سداد و صلاح کلّ فساد»(2)

بندگی خداوند کلید هر استواری و چاره ی هر فساد و نابسامانی است.

پس به یقین دوام این طاعت می تواند انسان را بیمه کند، او را همواره در شاهراه سداد سیر دهد، و از هر گونه فساد به دور دارد.

هرکس که دوام بر طاعت را دشوار بداند، باید در پی آگاهی از جهت آن باشد. چه بسا بر خود هراس راه دهد و گاهی مشقّت در طاعت برای او سؤال انگیز باشد. چنین فردی باید این بیان امیرمؤمنان علیه السلام را در نظر آورد که فرمود:

«مَن تواضع قلبه لِلّه، لَم یسأم بدنه مِن طاعه الله.»(3)

«کسی که قلبش برای خدا تواضع کند، بدنش از طاعت خداوند، خسته نمی شود.»

پایداری و شکیبایی و تداوم بر طاعت خداوندی، امری است که می تواند جاذب دیگر نعمت های پروردگار نیز باشد. اگر از این دیدگاه به موضوع طاعت بنگریم، شایسته است که آن را بزرگ شماریم. امام علی علیه السلام می فرماید:

«اِستتمّوا نعم الله علیکم بالصَّبر عَلی طاعته».(4)

1- نهج البلاغه، خطبه ی 193.
2- میزان الحکمه: 10968.
3- بحارالأنوار :78 90.
4- غرر: 2520.