شرح زیارت جامعه کبیره صفحه 121

«لا یملک لنفسه نفعا و لا ضرّا و لا حیاه و لا موتا و لا نشورا »(1) ؛ما نه مالک ضرر هستیم نه مالک سود و نه مالک مرگ و حشر و نشر.

امیر المؤمنین علیه السّلام نیز در مناجات مسجد کوفه می فرمایند: «ما عبدیم، ما مملوک هستیم، ما فقیر و فاقد همۀ کمالات هستیم »(2).پس در این مطلب شکی نیست که ما سر تا پا نیاز و احتیاج هستیم و از خودمان در هیچ چیز استقلال نداریم.

نکتۀ دوم این که، ما وقتی به آیات کریمۀ قرآنی و احادیث و روایات مراجعه می کنیم می بینیم حضرات چهارده معصوم علیهم السّلام غنی هستند و همۀ خوبی ها و کمالات در وجود آن ها خلاصه می شود و همچنان که اشاره کردیم از جانب آنان به جمیع خلایق می رسد. خداوند در قرآن کریمش خطاب به رسول اکرم صلّی اللّه علیه و آله و سلّم می فرماید:

«وَ وَجَدَکَ عائِلاً فَأَغْنی » (3)

و تو را عائله مند یافت و بی نیاز نمود.

یعنی حبیب ما! چون تو عیال وار هستی بی نیازت کردیم. در این جا منظور از عیال، اهل خانۀ پیامبر نیست چون می دانیم حضرت خیلی هم عیال وار نبوده، بلکه در روایات آمده است منظور این است که همۀ انسان ها و جهان آفرینش عائلۀ تو هستند و روزی خور در خانۀ تو

1- (1) .مفاتیح الجنان، فرازی از تعقیب نماز عصر.
2- (2) .مفاتیح الجنان، بخشی از مناجات مسجد کوفه.
3- (3) .سوره ضحی، آیۀ 8.