مکیال المکارم فی فوائد الدعاء للقائم ( عجل الله فرجه الشریف ) جلد 2 صفحه 166

می گویم : این نحوه جمع کردن بین روایات در اینجا پسندیده نیست به خاطر چند وجه :

اوّل : اینکه دلیلهای حرمت - چنانکه دانستید - قابل حمل بر کراهت نیست ، و این واضح است .

دوّم : اینکه در اینجا بر سر دو راهی تخصیص و مجاز قرار می گیریم ، و در جای خود ثابت شده که تخصیص از مجاز اولی است .

سوّمی : اینکه أدلّه جواز تنها اثبات می کنند که در غیر مجامع جایز است ، چنانکه توضیح دادیم ، بنابراین چگونه می توان آنها را به طور مطلق بر ادلّه حرمت مقدّم داشت ؟

چهارم : اینکه این جمع بر خلاف اجماع منقول و شهرتی است که قبلاً بیان شد .

پنجم : حمل کردن این گونه اخبار بر کراهت در صورتی است که دلیل معتبری برخلاف آنها بوده باشد که آن دلیل را می بایست بر ظواهر ادلّه منع مقدم داشت ، ولی مطلب مورد بحث ما چنین نیست ، پس راهی ندارد که ادلّه منع را از ظواهرشان منصرف بدانیم ، چون دلیلی در مقابل آنها نیست ، چنانکه بر هر کس جنبه انصاف را رعایت کند و از تکلُّف بپرهیزد این نکته پوشیده نمی باشد ، پس به یاری خداوند تعالی و برکت اولیای او سلام اللَّه علیهم اجمعین تمام بودن مدّعای ما ثابت گشت ، وَ الحمدللَّه اولاً وَ آخراً .

چند تذکر

اوّل : از آنچه بیان کردیم دلیل اقوال دیگر و پاسخ آنها معلوم شد ، دیگر با تکرار آنها مطلب را طولانی نمی کنیم .

دوّم : بدون تردید شایسته تر و محتاطانه تر آن است که در غیر مجالس و مجامع نیز آن حضرت علیه السلام با القاب شریفش یاد گردد ، و اسم معهود ذکر نشود ، تا از شبهه مخالفت با دستور شرع خلاص شویم و نیز این خود نوعی احترام و تعظیم امام علیه السلام است ، بلکه این روش در سخنان امامان و پیروان ایشان متداول بوده است .

سوّم : از بعضی از روایات گذشته چنین به دست آمد که یکی از نامهای شریف آن حضرت : احمد می باشد ، اکنون این سؤال پیش می آید که آیا یاد کردن آن حضرت در مجالس با این اسم نیز حرام است یا حرمت به همان اسم معروف یعنی محمد اختصاص دارد ؟ مؤلف کفایه الموحدّین تصریح کرده که فرقی بین آنها نیست و هر دو در حرمت مساوی هستند و این نظر را به مشهور نسبت داده است . ولی در این گفته تأمل است چون اسم به همان معروف یعنی محمّد منصرف می باشد و سخن قائلین به حرمت نه نص است و نه ظاهر در حرمت نامیدن آن