آداب سفر حج صفحه 111

بِمَشَقَّةٍ فِی تَغْیِیرِ مَطْعَمٍ أَوْ مَشْرَبٍ أَوْ رِیحٍ أَوْ شَمْسٍ لا یَسْتَطِیعُ رَدَّهَا وَ ذَلِکَ قَوْلُهُ عَزَّ وَجَلَّ وَ تَحْمِلُ أَثْقالَکُمْ إِلی بَلَدٍ لَمْ تَکُونُوا بالِغِیهِ إِلَّا بِشِقِّ الْأَنْفُسِ إِنَّ رَبَّکُمْ لَرَؤُفٌ رَحِیمٌ. (1) 1

هیچ پادشاه و نه هیچ رعیتی به حج نمی‌رسد مگر اینکه نوعی مشقت و ناگواری در غذا، آشامیدنی‌ها، باد توفان، خورشید و گرمای هوا او را تحت تأثیر قرار می‌دهد و این است معنی فرموده خداوند بلند مرتبه که این چهار پایان هستندکه بارهای شما را به شهر حمل می‌کنند و اگر آن‌ها نبودند شما بامشقت و جان کندن آن را می‌بردید، همانان پروردگار شما مهربان و رحیم است.

در روایت دیگری امام صادق علیه السلام فرمود:

وَ مَا أَحَدٌ یَبْلُغُهُ حَتَّی تَنَالَهُ الْمَشَقَّةُ. (2) 2

هیچ کس به حج دست نمی‌یابد مگر اینکه مشقت و سختی به او می‌رسد.

تحمل سختی و رنج، خود بخشی از فلسفه حج