حج برنامه تکامل صفحه 74

شکّی نیست که آلودگان و ناپاکان را، به جایگاه پاکان راهی نیست. تحصیل طهارت، اوّلین شرط آهنگ خانه معبود است. همچنان که فرموده‌اند:لا صَلوةَ الّا بِطَهورٍ (1) 1

نماز که معراج و پرواز انسان است و رو به جمال اعلی رفتن، جز با طهارت و پاکی، میسّر نخواهد بود. پس حج که طواف بر گرد آن جمال است و یکی از اجزایش نماز است، به طور مسلّم و به طریق اولی باید رکن عمده‌اش تحصیل طهارت باشد تا حجاج با آب توبه خالص و کامل، خود را از جمیع گناهان که اهمّ آنهامَظالم عباد است و تضییعحقوق النّاس، شست‌وشو دهند و تطهیر کنند.

حقوق مردم را، اگرحقّ مالی است، مانند خمس و زکات و مظالم و کفّارات و دیون (بدهکاری‌ها به اشخاص) باید بپردازند و اگرحقّ عِرضی است، مانند غیبت و تهمت و هتک حرمت و آزار و اذیّت، باید از صاحبانش حلّیّت بخواهند؛ زیرا هر حقّی که بر گردن طالب حج است، مانند طلبکاری سمج، گریبانش را گرفته و می‌گوید: کجا می‌روی؟ آیا به خانه خدا می‌روی، در حالی که فرمانش را در خانه‌ات زیر پا می‌گذاری؟! تو که با بی‌اعتنایی به امر و نهیش بی‌حرمتی‌ها نسبت به او و اولیایش روا داشته‌ای، حالا با چه رویی وارد خانه‌اش می‌شوی و کنار سفره‌اش می‌نشینی؟!

تو اگر راستی، بنده مطیع و فرمانبرداری و برای عرض بندگی می‌روی از همین جا شروع به‌اطاعت کن و حقوقی که بر ذمّه ات نهاده است، ادا کن.

والدین و اقارب و ارحام و همسایگان و دیگر ذوی‌الحقوق را از خود، راضی و خشنود گردان.

لغزش‌هایی را هم که بین خود و خدا داشته‌ای، به یاد بیاور و از صمیم قلب، اظهار ندامت بر گذشته و عزم بر ترک در آینده و استغفار جدّی کن.تائب واقعی باش تا داخل در زمرهمتطهّرین گردی و موردمحبّت حضرت معبود واقع شوی که:

انَّ اللَّهَ یُحِبُّ التَّوابِینَ ویُحِبُّ المُتَطَهِّرینَ (2) 2.

محقّقاً، خدا توبه‌کاران و پاک‌شدگان را دوست می‌دارد.

1- وافی، جلد 2، ص 12، باب فرض الصلوة.

2- بقره: 222