حج برنامه تکامل صفحه 77

بیهوده‌گویی و بیهوده‌کاری و باطل‌گذرانی وادارش می‌کند، همراهش نباشد، به همان مقدار و بیشتر، موجبات تذکّر و اسباب یادآوری خدا و توجّه به دقایق و اسرار حجّ و ایجاد حالات خوشِ روحی، برای این مسافر الهی بسیار لازم و سودمند است، و باید در این‌امر، سعی‌بَلیغی‌کند تا با کسی رفیق‌وهمسفرشود که بارفتاروگفتار و حالات معنوی‌اش دائم او را در حال توجّه نگه دارد و از عارض شدن حال غفلت و بطالت، مانع گردد.

از رفاقت و همسفرشدن با اشخاص بطّال و خوشگذران که حتّی در این سفر روحانی هم- که ایّام معدودی بیش نیست و شاید در تمام مدت عمر، بیش از یک بار نصیب انسان نشود-، نمی‌توانند از بذله‌گویی‌ها و تفریح‌های همیشگی خود، دست بردارند و به کار مهمّ و مقصد فوق‌العاده عظیمی که برای آن، ترک وطن کرده و سر به بیابان‌های مکه و حجاز گذاشته‌اند، بپردازند، شدیداً بپرهیزد که این سفر، غیر سفرهای دیگر است و مقصد، فوق مقاصد عادی بشر است. هدف، بی‌نهایت گران‌مایه و از دست دادنش، موجب خسران غیرقابل‌جبران است.

جدّاً باید مراقب خود باشد و هر لحظه‌اش را مغتنم بشمارد و به رایگان از دست ندهد و به خود بگوید:

حال که این توفیق بسیار بزرگ الهی نصیبت شده و رو به خانه حقّ می‌روی، از کجا که بار دیگر، عمر، وفایی کند و چنین موفّقیّتی نصیبت شود. بکوش و بهره خود را بگیر.

از مقدار خواب و خوراک معمولی‌ات کم کن. از تفریحات زاید، بپرهیز. از کمبود کمّ و کیف غذا و مسکن، نگران مباش. از خرید سوغاتی، کوتاه بیا. این همه بگذار تا وقت دگر که با چنین سفری مناسب نیست.

انْتَهِزوا الْفُرَصَ فَانَّها تَمُرُّ مَرَّ السَّحابِ. (1) 1

فرصتهای زودگذر را مغتنم بشمارید که همچون ابر زودگذر، از بالای سر، رد می‌شود. یک وقت به خود می‌آیید که ابر بهاری رفت و باران رحمت به شما نرسید.

مکن عمر ضایع به افسوس و حیف که فرصت عزیز است و الوقت ضیف

1- مثلی است، سفینة البحار، جلد 2، ص 357