- مقدمه 1
- مقدمه 12
- اشاره 12
- بخش اوّل برخی از اسرار و آثار حج 12
- حج در شریعت عملی اسلام 12
- 1-نقش مکتبی حج 16
- الف:حج یکی از پایه ها و ارکان اسلام است 16
- ب:حج پرچم و نشانه دین اسلام است 17
- ج:کعبه ضامن بقای جامعه اسلامی است 18
- د:کعبه پناه گاه مسلمانان و خانه امن الهی است 20
- ه:حجّ عامل تقویت و نیرومندی دین است 22
- 2-فلسفه و اسرار عبادی حج 25
- اشاره 34
- 3-اسرار سیاسی حج 34
- هان ای مشرکان! 37
- 4-حج عامل تقویّت ایمان 40
- 5-اسرار اخلاقی حج 43
- 6-بعد فرهنگی حج 45
- 7-بعد اقتصادی حج 50
- اشاره 53
- بخش دوّم مقدمات و آداب سفر 53
- مقدّمات سفر 53
- 1-وصیّت کردن 56
- 2-اصلاح نیت و اخلاص در عمل 57
- 3-تحصیل مال حلال 58
- 4-طلب حلالیت 59
- 5-خلق حسن 61
- مقدمه 64
- اشاره 64
- بخش سوّم مواقف و مناسک حج و عمره 64
- مواقف و مناسک 64
- اشاره 68
- موقف اول: میقات و احرام در آن 68
- حرم 76
- موقف دوم: مطاف، طواف و نماز آن 80
- مکّه: 80
- «مسجد الحرامو کعبه» 83
- کعبه و آیات بیّنات 87
- ارکان کعبه 88
- حجر الاسود 89
- ناودان 91
- مُلْتَزَم 91
- شاذِرْوان 91
- مَقام ابراهیم 92
- مُسْتَجار 92
- حَطیم 92
- حِجْر اسماعیل 92
- زَمْزَم 93
- کعبه در طول تاریخ 93
- مَطاف 93
- راز عظمت و شرافت کعبه 99
- نماز طواف 106
- طواف 106
- موقف سوّم: مَسْعی سعی و تقصیر 109
- اشاره 109
- «تقصیر» 116
- «ایام فراغت» 116
- اشاره 120
- موقف چهارم: عرفات و وقوف در آن 120
- عرفات، سرزمین خواستن و دعا 124
- دعا: طریق مستقل برای جلب رحمت الهی 127
- بعضی از دعاهای وارده در روز عرفه 132
- موقف پنجم: مشعر الحرام و وقوف در آن 135
- موقف ششم: مِنا و اعمال پنجگانه آن 140
- اشاره 140
- واجبات روز عید 141
- 1- رمی جمره، یا سنّت طرد شیطان 141
- 2-قربانی 144
- 3-حلق و تقصیر 151
- 4-بیتوته در مِنا در شبهای تشریق 155
- 5-رمی جمرات در ایّام تشریق 161
- موقف هفتم: مکّه و انجام واجبات پنجگانه 161
- بهرهگیری از مناسک حجّ در طول زندگی 163
- مدینه، حرم رسول اللَّه صلی الله علیه و آله 167
- اشاره 167
- بخش چهارم به سوی حرم رسول اللَّه صلی الله علیه و آله 167
- 1-مودّت اهل بیت، پاداشِ اجر رسالت است 173
- 2-اهل بیت پیامبر صراط مستقیم هستند 175
- 3-تمسّک به اهل بیت، راه نجات از گمراهی است 177
- 4-ولایت اهل بیت، شرط قبول عبادات است 179
- 5-پیامبر و عترت او، واسطههای فیض الهیند 182
- خاتمه تذکرات و پیشنهادهای ضروری 186
- تذکرات و پیشنهادهای ضروری 186
- فهرست منابع 198
حَرَماً امِناً یُجْبی الیَه ثمراتُ کُلِّ شَیءٍ) (1)
«اگر ما هدایت را با تو بپذیریم ما را از سرزمینمان میربایند! آیا ما آنها را در حرم امنی که ثمرات هر چیز را به سوی آن میآورند جای ندادیم؟»
درباره سخن دیگر آنان که خانه کعبه را متلاشی میکنند، سوره فیل را نازل کرد، که هیچ کس بر چنین کاری قادر نیست. (2) داستان اصحاب فیل و هلاکت سپاه ابرهه به وسیله پرندگان از مسلّمات تاریخ است تا آنجا که قریش آن را مبدأ تاریخ قرار داده بودند. برای اطلاع بیشتر در این مورد به کتب تاریخ و تفسیر مراجعه شود.
از دیگر حوادث شگفت انگیز کعبه پیش از بعثت، تولّد امیرالمؤمنین علی علیه السلام در آن است. مورّخان و محدّثان اسلامی این موضوع را یکی از فضایل اختصاصی آن حضرت میدانند که پیش و پس از آن حضرت هیچکس در آن خانه زاده نشد. دانشمندان اسلامی بر تواتر احادیث در این زمینه تصریح کردهاند.
مورّخان مینویسند وقتی که «فاطمه بنت اسد»- مادر گرامی آن حضرت- دچار درد زایمان شد، راه مسجدالحرام را پیش گرفت و خود را به دیوار کعبه نزدیک ساخت و چنین گفت:
خداوندا! به تو و پیامبران و کتابهایی که از سوی تو نازل شده است و نیز به سخنان جدّم ابراهیم- سازنده این خانه- ایمان راسخ دارم.
پروردگارا! به پاس احترام کسی که این خانه را ساخت و به حق کودکی که در رحم من است، تولّد این کودک را بر من آسان فرما.
1- 1- سوره قصص آیه 57.
2- 2- تفسیر نورالثقلین، ج 5، ص 669، حدیث 8.