- مقدمه 1
- مقدمه 12
- اشاره 12
- بخش اوّل برخی از اسرار و آثار حج 12
- حج در شریعت عملی اسلام 12
- 1-نقش مکتبی حج 16
- الف:حج یکی از پایه ها و ارکان اسلام است 16
- ب:حج پرچم و نشانه دین اسلام است 17
- ج:کعبه ضامن بقای جامعه اسلامی است 18
- د:کعبه پناه گاه مسلمانان و خانه امن الهی است 20
- ه:حجّ عامل تقویت و نیرومندی دین است 22
- 2-فلسفه و اسرار عبادی حج 25
- 3-اسرار سیاسی حج 34
- اشاره 34
- هان ای مشرکان! 37
- 4-حج عامل تقویّت ایمان 40
- 5-اسرار اخلاقی حج 43
- 6-بعد فرهنگی حج 45
- 7-بعد اقتصادی حج 50
- بخش دوّم مقدمات و آداب سفر 53
- اشاره 53
- مقدّمات سفر 53
- 1-وصیّت کردن 56
- 2-اصلاح نیت و اخلاص در عمل 57
- 3-تحصیل مال حلال 58
- 4-طلب حلالیت 59
- 5-خلق حسن 61
- مقدمه 64
- اشاره 64
- بخش سوّم مواقف و مناسک حج و عمره 64
- مواقف و مناسک 64
- اشاره 68
- موقف اول: میقات و احرام در آن 68
- حرم 76
- موقف دوم: مطاف، طواف و نماز آن 80
- مکّه: 80
- «مسجد الحرامو کعبه» 83
- کعبه و آیات بیّنات 87
- ارکان کعبه 88
- حجر الاسود 89
- ناودان 91
- شاذِرْوان 91
- مُلْتَزَم 91
- مُسْتَجار 92
- مَقام ابراهیم 92
- حِجْر اسماعیل 92
- حَطیم 92
- زَمْزَم 93
- کعبه در طول تاریخ 93
- مَطاف 93
- راز عظمت و شرافت کعبه 99
- طواف 106
- نماز طواف 106
- موقف سوّم: مَسْعی سعی و تقصیر 109
- اشاره 109
- «ایام فراغت» 116
- «تقصیر» 116
- اشاره 120
- موقف چهارم: عرفات و وقوف در آن 120
- عرفات، سرزمین خواستن و دعا 124
- دعا: طریق مستقل برای جلب رحمت الهی 127
- بعضی از دعاهای وارده در روز عرفه 132
- موقف پنجم: مشعر الحرام و وقوف در آن 135
- موقف ششم: مِنا و اعمال پنجگانه آن 140
- اشاره 140
- 1- رمی جمره، یا سنّت طرد شیطان 141
- واجبات روز عید 141
- 2-قربانی 144
- 3-حلق و تقصیر 151
- 4-بیتوته در مِنا در شبهای تشریق 155
- 5-رمی جمرات در ایّام تشریق 161
- موقف هفتم: مکّه و انجام واجبات پنجگانه 161
- بهرهگیری از مناسک حجّ در طول زندگی 163
- بخش چهارم به سوی حرم رسول اللَّه صلی الله علیه و آله 167
- اشاره 167
- مدینه، حرم رسول اللَّه صلی الله علیه و آله 167
- 1-مودّت اهل بیت، پاداشِ اجر رسالت است 173
- 2-اهل بیت پیامبر صراط مستقیم هستند 175
- 3-تمسّک به اهل بیت، راه نجات از گمراهی است 177
- 4-ولایت اهل بیت، شرط قبول عبادات است 179
- 5-پیامبر و عترت او، واسطههای فیض الهیند 182
- خاتمه تذکرات و پیشنهادهای ضروری 186
- تذکرات و پیشنهادهای ضروری 186
- فهرست منابع 198
عرفات صحرایی است به طول دوازده کیلومتر در شش و نیم کیلومتر، در فاصله بیست و چهارکیلومتری شمال مکه بر سر راه طائف که از حدود حرم خارج است.
عرفات صیغه جمع است و مفرد آن عرفه، به معنای کوه و بلندی است و به معنای عرفان و شناسایی، اعتراف به گناه و آشنا شدن به وظیفه و ... نیز آمده است.
در جهت شمالی این دشت کوهی است که آن را «جبلالرّحمه» یا «کوه عرفات» مینامند.
همان گونه که بیان شد، وظیفه حاجی در این بیابان وقوف و حضور از اذان ظهر تا مغرب است. ولی خوب است که این وقوف همراه با توبه و انابه و دعا و استغفار باشد. اهمیت دعا در این روز تا آنجاست که اگر روزه داشتن (البته برای غیر حاجی و گرنه زایر خانه خدا که مسافر است نباید روزه بگیرد) سبب ضعف و بیحالی در دعا شود سزاوار است که روزه نگیرد تا بتواند دعا کند (1)، با اینکه روزه آن روز جبران گناهان نود ساله است. (2)
عرفات، سرزمین خواستن و دعا
آری، عرفات محل دعا و توبه است. وقوف در عرفات اگر چه از نظر زمان محدود است، اما از نظر آثار و نتائج معنوی و برکات آسمانیی که عاید حاضران در موقف میشود، فوق العاده عظیم است.
1- 1- مفاتیح الجنان.
2- 2- المراقبات، ص 229.