حج مقبول صفحه 59

(انَّما یَتَقَبَّلُ اللَّه مِنَ المُتَّقِّین) (1)

خداوند، فقط اعمال افراد با تقوا را می‌پذیرد.

از این جهت فقهای بزرگوار فتوا داده‌اند که اگر کسی با عین مال خمس نداده لباس طواف تهیه کند و یا قیمت آن را با عین پول خمس نداده بپردازد، طواف و نماز در آن لباس باطل است.

4-طلب حلالیت‌

مسلمانان در جامعه اسلامی نسبت به هم حقوقی دارند. مرحوم شیخ «مرتضی انصاری» در مکاسب محرّمه، حدود سی حق را برای هر مسلمان نسبت به برادر اسلامی و ایمانیش می‌شمارد (2) که راهی برای فراغ ذمّه از این حقوق نیست مگر آنکه آن را ادا کند یا طرف مقابل او را عفو کند. البتّه ممکن است اکثر این حقوق مستحبّی باشند و یا رعایتش اختصاص به موردی داشته باشد که طرف مقابل نیز عارف و عامل به این امور باشد و تضییع حق نکند.

اما ظلم و ستمی که بعضی از افراد نسبت به بعضی روا می‌دارند و نسبت به عرض وآبروی افراد تعرّض می‌کنند مانند غیبت، تهمت، هتک حرمت، آزار و اذیّت و تحقیر و یا ظلم و تجاوز مالی و ... این امور حتماً معذرتخواهی و طلب حلالیت لازم دارد.

«وَ امَّا الظُّلْمُ الّذی لا یُتْرَکُ فَظُلْمُ الْعبادِ بَعْضِهِمْ بَعْضاً وَ الْقِصاصُ