حج وحرمین شریفین در تفسیر نمونه صفحه 304

قریش هم نیاز به این امنیت در طول راه داشت، و هم نیاز به آن در سرزمین مکه، و خداوند در سایه شکست لشکر ابرهه هر دو امنیت را به آنها بخشید.

می‌دانیم زمین مکه باغ و زراعتی نداشت، دامداری آن نیز محدود بود، بیشترین درآمد از طریق همین کاروان‌های تجاری تامین می‌شد، در فصل زمستان به سوی جنوب یعنی سرزمین یمن که هوای آن نسبة گرم بود روی می‌آوردند، و در فصل تابستان به سوی شمال و سرزمین شام که هوای ملایم و مطلوبی داشت و اتفاقا هم سرزمین یمن و هم سرزمین شام از کانون‌های مهم تجارت در آن روز بودند، و مکه و مدینه حلقه اتصالی در میان آن دو محسوب می‌شد.

البته قریش با کارهای خلافی که انجام می‌دادند مستحق این همه لطف و محبت الهی نبودند، اما چون مقدر بود از میان قبیله و از آن سرزمین مقدس، اسلام و پیغمبراکرم صلی الله علیه و آله طلوع کند، خداوند این لطف را در حق آنها انجام داد.

در آیه بعد چنین نتیجه می‌گیرد که قریش با این همه نعمت الهی که به برکت کعبه پیدا کرده‌اند «باید پروردگار این خانه را عبادت کنند نه بتها را»؛ فَلْیَعْبُدُوا رَبَّ هذَا الْبَیْتِ؛ «همان خداوندی که آنها را از گرسنگی نجات داد و اطعام کرد و از نا امنی رهایی بخشید و امنیت داد»؛ الَّذِی أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَ آمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ.

از یک سو به آنها رونق تجارت عطا فرمود، و جلب منفعت نمود، و از سوی دیگر ناأمنی را از آنها دور کرد و دفع ضرر فرمود، و اینها همه با شکست لشگر ابرهه فراهم گشت، و در حقیقت استجابت دعای ابراهیم بنیانگذار کعبه بود، ولی آنها قدر این همه نعمت را ندانستند، و این خانه مقدس را به بتخانه‌ای تبدیل کردند، و عبادت بتان را بر پرستش خدای خانه مقدم داشتند، و سرانجام ثمره شوم این همه ناسپاسی را دیدند.

خداوندا! ما را توفیق عبادت و بندگی و سپاسگزاری نعمت‌ها، و پاسداری این بیت عظیم، مرحمت فرما.

پروردگارا! این مرکز بزرگ اسلامی را روز به روز پر شکوهتر، و حلقه اتصال مسلمین جهان قرار ده.

آمین یا رب العالمین پایان سوره قریش. (1)

معراج‌

سوره اسراء

1- نام‌های این سوره و محل نزول آن‌

1- 1- تفسیر نمونه، ج 27، ص 353.