حج وحرمین شریفین در تفسیر نمونه صفحه 374

یاران خود تلاوت کرد همگی خوشحال و خرسند شدند، ولی عباس عموی پیامبر صلی الله علیه و آله که آن را شنید گریه کرد. پیغمبر صلی الله علیه و آله پرسید: «ای عمو چرا گریه می‌کنی؟» عرض کرد گمان می‌کنم خبر رحلت شما در این سوره داده شده‌ای رسول خدا! فرمود: «مطلب همان‌گونه است که تو می‌گویی». (1)

در اینکه از کجای این سوره چنین مطلبی استفاده می‌شود، در میان مفسران گفتگو است؛ زیرا در ظاهر آیات آن، چیزی جز بشارت از فتح و پیروزی نیست، این مفهوم ظاهراً از اینجا استفاده شده که این سوره دلیل بر آن است که رسالت پیامبر صلی الله علیه و آله به پایان رسیده و آیین او کاملا تثبیت شده است و معلوم است در چنین حالتی انتظار رحلت از سرای فانی به جهان باقی، کاملا قابل پیش‌بینی است.

در باره فضیلت تلاوت این سوره در حدیثی به نقل از پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله آمده است:

«مَنْ قَرَأَهَا- یَعْنِی سُورَةَ الْفَتْحِ- فَکَأَنَّمَا شَهِدَ مَعَ مُحَمَّدٍ صلی الله علیه و آله فَتْحَ مَکَّةَ»؛ (2) «کسی که آن را تلاوت کند همانند این است که همراه پیغمبر صلی الله علیه و آله در فتح مکه بوده است.»

در حدیث دیگری از امام صادق علیه السلام می‌خوانیم:

«کسی که سوره إِذا جاءَ نَصْرُ اللَّهِ وَ الْفَتْحُ را در نماز نافله یا فریضه بخواند، خداوند او را بر تمام دشمنانش پیروز می‌کند و در قیامت در حالی وارد محشر می‌شود که نامه‌ای با او است که سخن می‌گوید، خداوند آن را از درون قبرش همراه او بیرون فرستاده و آن امان نامه‌ای است از آتش جهنم ....» (3)

ناگفته پیداست این‌همه افتخار وفضیلت از آن کسی‌است‌که با خواندن این سوره در خط رسول‌اللَّه صلی الله علیه و آله قرارگیرد وبه آیین وسنت اوعمل کند، نه تنها به‌لقلقه زبان قناعت نماید.

فتح مکه همان‌گونه که اشاره کردیم فصل جدیدی در تاریخ اسلام گشود و مقاومت‌های دشمن را بعد از حدود بیست سال درهم شکست. در حقیقت با فتح مکه بساط شرک و بت‌پرستی از جزیره عربستان برچیده شد و اسلام آماده برای جهش به کشورهای دیگر جهان شد.

1- 1- مجمع البیان: ج 10، ص 554.

3- 3- همان.