- یاد و سپاس 1
- پیشگفتار 2
- آثار حج 6
- حرف «آ» 6
- آداب زیارت 10
- آداب ورود به مکّه 12
- آمنه 14
- آیات حج 16
- ابراهیم علیه السلام 18
- حرف «الف» 18
- ابراهیم «فرزند پیامبر صلی الله علیه و آله» 21
- ابرهه 23
- ابُو ایوب انصاری 24
- ابوجهل 25
- ابوذر 27
- ابوسفیان 30
- ابوطالب 31
- ابوعامر راهب (پدر حنظله غسیل الملائکه) 33
- ابولهب 34
- اجداد پیامبر صلی الله علیه و آله 36
- اجیاد 39
- احرام 40
- احکام ویژه حرم 45
- اخلاق و آداب سفر 47
- ادب حضور 55
- استطاعت 57
- اسحاق 60
- اسرار حج در حدیث شبلی 61
- اسماعیل (فرزند ابراهیم پیامبر) 75
- اسماعیل «فرزند امام جعفر صادق علیه السلام» 76
- اصحاب صُفّه 78
- اصحاب فیل 80
- ام البنین 83
- امُّ القُری 85
- امّ سَلمه 86
- امِّ هانی 88
- امیر الحاج 89
- انذار خویشان 90
- اهل بیت پیامبر صلی الله علیه و آله 92
- ایام تَشریق 94
- ایام معلومات و ایام معدودات 95
- بَرائَت از مشرکین 96
- حرف «ب» 96
- بَطحاء: (ابطح) 99
- بقیع 100
- بَکَّه 103
- بلال حبشی 105
- بلدالأمین 106
- بَنی هاشم 108
- بیت الأحزان «4» 109
- بیتُ اللَّه الحَرام 113
- بَیتُ المَعمُور 115
- بیتوته 116
- حرف «پ» 117
- پرده کعبه 117
- پیمان عَقَبِه (عقبه اولی) 120
- پیمان عَقَبِه دوّم 121
- حرف «ت» 124
- ترک حج 124
- تشرف به محضر امام عصر (عج) در ایام حج 128
- تلاوت قرآن 131
- تَلبیه 134
- حرف «ج» 138
- جابر بنِ عبداللَّه انصاری 138
- جَبَلُ الرَّحمَه 139
- جُحفَه 140
- جدال در حج 143
- جِعرانَه 146
- جعفر بن محمد علیه السلام 147
- جغرافیای عربستان 150
- جغرافیای مدینه 152
- جَمَرات 153
- جنگهای پیامبر صلی الله علیه و آله 156
- جنگ احد 161
- جنگ بدر 166
- جنگ خندق، «احزاب» 169
- جنگ خیبر 174
- جنگ طائف 178
- حرف «ح» 180
- حَجّ 180
- حج ائمه اطهار علیهم السلام 186
- حضور امام عصر (عج) در مراسم حج 188
- حج در اشعار مرحوم الهی قمشهای 189
- حج و طواف جاهلی 191
- حج و ولایت 194
- حَجِّ اکبَر 198
- حج پرچم اسلام 199
- حج پیامبران علیهم السلام 201
- حجاز (عربستان) 203
- حجة الوداع 205
- حجر اسماعیل 207
- حَجَرُالأسوَد 212
- حُجره طاهره 218
- حَجَة الاسلام 220
- حج و عبرتهای آن 221
- حُجُون 223
- حدود حرم «مرز حرم» 224
- حُدیبیه 227
- حَرّه 232
- حسن بن علی علیهما السلام 233
- حَطیم 237
- حَلق وَ تقصیر 239
- حلیمه سعدیه 241
- حمزه سیدالشهداء 243
- حنظله غسیل الملائکه 247
- حرف «خ» 250
- خدیجه 250
- دارالندوه 257
- حرف «د» 257
- دَحوالارض 259
- دختران پیامبر: «زینب، رقیه و امکلثوم» 262
- درهایی که به مسجدالنبی بسته شد 265
- دستورالعمل جامع امام صادق علیه السلام برای زائران خانه خدا 266
- دعا 268
- دعای پیشوایان برای زیارت خانه خدا 270
- دعای عرفه 272
- دعاهای حضرت ابراهیم علیه السلام 272
- دعاهای طواف 274
- دعای مشعرالحرام 275
- حرف «ذ» 277
- ذبحِ عظیم 277
- ذبیح اللَّه 279
- راز توجه به کعبه در نماز 281
- حرف «ر» 281
- رفث 282
- رُکن یمانی 284
- حرف «ز» 286
- زمزم 286
- زیارت 288
- زیارت اهل قبور 292
- زیارت رسول خدا صلی الله علیه و آله 296
- ساره 301
- حرف «س» 301
- ستون قرعه 302
- ستون سریر 302
- ستون تهجد 303
- ستون توبه 304
- ستون حَرس 306
- ستون حنّانه 307
- ستون مُخَلَّقه 308
- ستون وُفُود 309
- سعد بن معاذ 310
- سفرنامههای حج 311
- سِقایَة الحاج 314
- سَقیفه بنیساعده 316
- سلمان 317
- سوغات و هدیه حج 319
- سُمیَه 320
- شاذِروان 322
- حرف «ش» 322
- شرافت کعبه بر بیت المقدس 323
- شعب ابی طالب 324
- شَقُّ القَمَر 327
- شُهدای فَخّ 329
- حرف «ص» 333
- صروره 333
- صفا و مروه 334
- صلوات بر محمّد و آل محمّد 338
- حرف «ض» 340
- ضیافتاللَّه 340
- طائف 344
- حرف «ط» 344
- طواف 346
- طهارت خانه خدا 356
- حرف «ع» 358
- عباس عموی پیامبر صلی الله علیه و آله 358
- عبداللَّه 359
- عبداللَّه بن جعفر 360
- عبدالمطلب 362
- عثمان بن مظعون 364
- عرفات 367
- عقیل فرزند ابیطالب 370
- زینالعابدین علیه السلام 372
- امام علی بن الحسین علیهما السلام 372
- عمار یاسر 376
- عمرو بن جُمُوح 378
- عُمره 380
- عمههای پیامبر «صفیه و عاتکه» 383
- حرف «غ» 385
- غار ثور 385
- غار حراء 386
- غدیر 388
- فاطمه زهرا علیها السلام 392
- حرف «ف» 392
- فتح مکه 401
- فدک 405
- فسوق 407
- فضلیت ختم قرآن در مکه 409
- فضیلت حج 410
- فضیلت روضه مطهره 414
- فلسفه حج 416
- فلسفه حج در نگاه امام خمینی رحمه الله 420
- فلسفه حج در نگاه مقام معظم رهبری 421
- حرف «ق» 423
- قبرستان ابوطالب 423
- قبله واحد 424
- قربانی 426
- قرن المنازل 429
- قریش 430
- کعبه 433
- حرف «ک» 433
- کوه ابوقبیس 451
- گنبد سبز، «قبة الخضراء» 453
- حرف «گ» 453
- لیلة المَبیت 454
- حرف «ل» 454
- حرف «م» 456
- ماههای حج 456
- ماههای حرام 457
- مباهله 461
- مُحَصَّب 464
- امام محمد باقر علیه السلام 465
- محمد بن علی بن الحسین علیهم السلام 465
- محمد رسولاللَّه صلی الله علیه و آله 469
- محل ولادت پیامبر صلی الله علیه و آله مولد النّبی صلی الله علیه و آله 474
- محله بنی هاشم 476
- مخیریق یهودی 477
- مدینه 478
- مساجد سبعه 483
- مسجد فتح 484
- مُستَجار 485
- مسجدالاجابة «در مکه» 487
- مسجد البَیعة 488
- مسجدالحرام 489
- مسجدُالغَنَم 496
- مسجد النبی صلی الله علیه و آله 497
- مسجد تنعیم 506
- مسجد جعرانه 507
- مسجد جنّ 508
- مسجد حمزه سید الشهداء 509
- مسجد خیف 510
- مسجد قبلتین 512
- مسجد شجره 514
- مسجد صفائح 515
- مسجد ضِرار 516
- مسجد غَمامَه یا مسجد مصلی 517
- مسجد فضیخ، «ردّ الشمس» 518
- مسجد قبا 520
- مسجد الاجابة 523
- مشربه امّ ابراهیم 525
- مسجدُ الکَبش 525
- مشعرالحرام 527
- مسجد مزدلفه 529
- مَصعَبِ بنِ عُمَیر 530
- معراج 531
- المِعجَنَه 533
- مقام ابراهیم 534
- مقام جبرئیل 536
- ملتزم 538
- مکه 539
- مناسک حج 543
- منبر 544
- منا 545
- علی علیه السلام 547
- مولود کعبه 547
- مهمترین وقایع سال اوّل تا یازدهم هجرت 549
- میقات 550
- «نماز تراویح» 553
- حرف «ن» 553
- نجاشی 555
- حرف «و» 556
- وادی عَقیق 556
- وادی غیر ذی ذَرع 557
- وادی مُحَسّر 558
- ولیمه حج 559
- هاشم 561
- هجرت 563
- هروله 570
- همسران پیامبر صلی الله علیه و آله 573
- حرف «ی» 575
- یلملم 575
- یوم الترویه 576
- فهرست منابع و مآخذ 579
- درباره مركز 580
- پنجاه اصطلاح در مورد حج 581
- حرف «ه» 584
- هاجر 584
«لَئِنْ یَهدِی اللَّهُ بِکَ رَجُلًا واحِدَاً خَیْرٌ مِنْ انْ یَکُونَ لَکَ حُمُرُ النَّعَم.» (1)
هرگاه خداوند یک فرد را به وسیله تو هدایت کند بهتر از این است که شتران سرخ موی مال تو باشد و آنها را در راه خدا انفاق کنی.
حضرت علی علیه السلام ذوالفقار خود را حمایل نمود و هروله کنان با شهامت خاصی که شایسته قهرمانان ویژه میدانهای جنگی است، به سوی دژ حرکت کرد و پرچم اسلام را که به دست او بود در نزدیکی خیبر بر زمین زد. در این لحظه دلاوران خیبر بیرون ریختند. نخست برادر مرحب، به نام «حارث» به دست علی علیه السلام کشته شد. مرگ برادر، مرحب را سخت غمگین ساخت، او برای گرفتن انتقام برادر در حالی که غرق سلاح بود، زره یمانی بر تن و کلاهی از سنگ مخصوص تراشیده بر سر داشت، جلو آمد و چنین رجز میخواند: در و دیوار گواهی میدهد، که من مرحبم، قهرمانی کار آزموده و مجهز به سلاح جنگی هستم. علی علیه السلام فرمود:
انَا الَّذی سَمَّتنی امّی حَیْدَرَة ضَرغام آجامٍ وَ لَیْثُ قَسْوَرَه
من همان کسی هستم که مادرم مرا حیدر(شیر) خواند؛ مردی دلاور و شیر بیشهها هستم.
صدای ضربات شمشیر و نیزههای دو قهرمان اسلام و یهود وحشت عجیبی در دل ناظران پدید آورد. ناگهان شمشیر برنده قهرمان اسلام بر فرق مرحب فرود آمد و سپر و کلاهخود و سر را تا دندان دو نیم ساخت. این ضربت آنچنان سهمگین بود که برخی از دلاوران یهود که پشت سر مرحب ایستاده بودند. پا به فرار گذارده به دژ پناه بردند و عدهای که فرار نکردند با علی تن به تن جنگیدند و کشته شدند. علی علیه السلام یهودیان فراری را تا در حصار تعقیب نمود. یک نفر از جنگ جویان یهود با شمشیر بر سر علی علیه السلام زد و سپر از دست آن حضرت افتاد و علی علیه السلام فوراً متوجه در دژ گردید و آن را از جای خود کند و تا پایان کارزار به جای سپر استفاده کرد. در نتیجه قلعهای که مسلمانان ده روز پشت آن معطل شده بودند، در مدت کوتاهی گشوده شد.
شیخ مفید در ارشاد (2) به سند خاصی از علی علیه السلام، سرگذشت در خیبر را چنین نقل میکند: من در خیبر را کنده، به جای سپر به کار بردم، و پس از پایان نبرد آن را مانند پل بر روی خندقی که یهودیان کنده بودند، قرار دادم، سپس آن را میان خندق پرتاب کردم. مردی پرسید: آیا سنگینی آن را احساس نمودی؟ گفتم: به همان اندازهای که سنگینی سپر خود را احساس میکردم. علی علیه السلام فرمود:
1- صحیح مسلم، ج پنجم، ص 19، صحیح بخاری، ج پنجم، ص 22- 23، فروغ ابدیت، ج 2، ص 250.
2- ارشاد، شیخ مفید، ص 64.