گلواژه‌های حج و عمره صفحه 281

حرف «ر»

راز توجه به کعبه در نماز

شاید این سؤال برای بسیاری پیش آمده، که چرا ما به سوی کعبه نماز می‌گزاریم، مگر خداوند مکان خاصی دارد، که آن مکان کعبه باشد؟ مگر خداوند در قرآن نمی‌فرماید: «أَیْنَما تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ» (1)

به هر سمتی که رو کنید، خدا آنجا هست، پس چرا ما فقط به سمت کعبه نماز می‌خوانیم؟

آیت‌اللَّه جعفر سبحانی در پاسخ این سئوال می‌فرماید:

بر خلاف آنچه «ابن ابی العوجای مادی» هم عصر امام جعفر صادق علیه السلام می‌اندیشید؛ هدف از توجه به کعبه در حال نماز، پرستش کعبه و یا سنگ و گل نیست. همه نمازگزاران خدا را می‌پرستند و همگی با وجود توجه به کعبه، به نام خداوند یکتا می‌گویند:

«إِیَّاکَ نَعْبُدُ وَ إِیَّاکَ نَسْتَعِینُ» (2).

علّت این که در نماز به کعبه توجه پیدا می‌کنیم، این است که کعبه خانه توحید است، به دست پیامبران بزرگ الهی برای اهل توحید ساخته شده است، هیچ معبدی از نظر سابقه به پای آن نمی‌رسد، چنانچه قرآن می‌فرماید:

«إِنَّ أَوَّلَ بَیْتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِی بِبَکَّةَ مُبارَکاً وَ هُدیً لِلْعالَمِینَ» (3).

نخستین خانه‌ای که برای مردم(و نیایش خداوند) قرار داده شده، در سرزمین مکه است که پربرکت و مایه هدایت جهانیان است.

آیین مقدس اسلام برای ایجاد وحدت میان نمازگزاران و هماهنگ ساختن صفوف نیایشگران واجب کرده است که همگی نماز را به یک زبان بخوانند، و همگی در حالت نماز به قدیمی‌ترین معبد

1- سوره بقره، آیه 115.

2- سوره حمد، آیه 5.

3- آل عمران، آیه 96.