حج گنجینه اسرار صفحه 119

ابراهیم خلیل الله و محمّد(ص) حبیب الله شروع [کرده‌اند] و در آخر الزمان حضرت بقیه الله(عج) ارواحنا لمقدمه الفداء، تعقیب می‌کند. (1)

ب) یادآوری نبرد همیشگی ایمان و کفر

مراسم حج، یادآور نبرد همیشگی کفر و ایمان است. از زمان حضرت ابراهیم تا محمّد(ص) و از علی(ع) تا حسین(ع) و تا همیشه تاریخ، کعبه و حج، یادآور نبرد بی‌امان ابراهیم بت شکن است؛ قهرمانی که یک تنه، به پیکار نمرودیان و مشرکان رفت و در راه مبارزه با کفر و بی‌دینی و شرک و بت‌پرستی، سختی‌های آن را به جان خرید و از رفتن در درون آتش هرگز نهراسید و در راه اجرای فرمان خداوند متعال، حاضر شد اسماعیل فرزند عزیزش را قربانی کند.

همچنین حج، یادآور مبارزات پی‌گیر حضرت محمّد(ص) در غربت و تنهایی، علیه ابوسفیان‌ها و ابوجهل‌ها و یادآور شکنجه‌های یاران رسول خدا(ص) است. همچنین در کنار آن، خاطرات فتح مکّه را توسط مسلمانان به یاد می‌آورد.

اعلان برائت حضرت امیر مؤمنان علی(ع) هنوز از اعماق تاریخ به گوش می‌رسد و وداع آخرین امام حسین(ع) و حرکت تاریخ‌ساز آن حضرت از مکّه به سوی کوفه، همچنان قیام‌آفرین و بیدارکننده است. به هر حال هر کدام از این وقایع، نقش مؤثری در احیای روح مبارزه و جهاد دارند، به گونه‌ای که اگر ذرّه‌ای غیرت و همّت در مسلمانان باشد از کنار این حوادث به آسانی نخواهند گذشت و در راه یاری کردن حقّ و قیام در برابر باطل، از هیچ‌گونه فداکاری و ایثار دریغ نخواهند کرد. (2)

بی‌جهت نیست که یکی از سیاستمداران بیگانه، در گفتار پر معنی خود می‌گوید: «وای به حال مسلمانان، اگر معنای حج را بفهمند و وای به حال دشمنانشان اگر آنان معنی حج را درک کنند». (3)

از این رو، با توجّه به بعد سیاسی و آمادگی‌های رزمی در حج، در قالب تداوم نبرد

1- همان، ج 20، ص 94.
2- نگرشی اجتماعی به کعبه و حج از دیدگاه قرآن، صص 191- 192.
3- تفسیر نمونه، ج 14، ص 78.