حج گنجینه اسرار صفحه 148

بخورید و شکر خدا را به جا آورید، اگر او را پرستش می‌کنید.

7. تهیه زاد و توشه کافی‌

بدون شک، یکی از آداب مهم سفر حج، این است که حج‌گزار، زاد و توشه‌ای کافی، برای رفت و برگشت خود تهیه کند تا ضمن چشم نداشتن به مال دیگران، بتواند با خاطری آرام، حج آبرومندانه‌ای به جا آورد.

تهیه زاد و توشه کافی، در سفر حج، از نظر اسلام مورد اهتمام ویژه قرار دارد؛

زیرا:

اوّلًا: در این سفر، استطاعت مالی شرط است.

ثانیاً: بر شخص حج‌گزار و زائر بیت الله، مهمان خدا اطلاق شده است. از این رو، باید امکانات و تشریفات سفر وی، از هر جهت آبرومندانه باشد. علاوه بر آن، یکی از فلسفه‌های سفر حج، این است که افراد مستضعف از نظر مالی، از پرتو حجاج و زائران خانه خدا بهره مند گردند.

امام صادق(ع) زاد و توشه فراوان را در سفر، از نشانه‌های مردانگی دانسته و می‌فرماید:

انَّ مِنَ الْمُرُوءَةِ فِی السَّفَرِ کَثرَةَ الزّادِ وَ طیبَه وَ بَذلَهُ لِمَن کانَ مَعَک. (1)

از نشانه‌های جوانمردی و مردانگی در سفر، این است که زاد و توشه زیاد و پاکیزه باشد و برای کسی که با او همراه است بذل کند.

از این رو، شایسته نیست که شخص حاجی، بدون زاد و توشه کافی، یا گدامنشی از وطن و کشور خود، عازم زیارت خانه خدا شود، زیرا ممکن است موفّق به انجام اعمال و مناسک حج نگردد. از طرفی، چنین زائری، باری بر دوش دیگران است که با عزّت یک انسان مسلمان، سازگاری ندارد، چه رسد به زائر خانه خدا.

خداوند متعال درباره تهیه زاد و توشه سفر می‌فرماید:

(ما تَفْعَلُوا مِنْ خَیْرٍ یَعْلَمْهُ اللهُ وَ تَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَیْرَ الزَّادِ