حج گنجینه اسرار صفحه 55

از این رو، ما با استفاده از نصوصی که در آیات قرآن مجید و متون احادیث وجود دارد، به قسمت‌هایی از دریای بیکران لطایف، اسرار و فلسفه حج، اشاره می‌نماییم:

1. فلسفه حج در قرآن‌

اشاره

خداوند متعال در قرآن به فلسفه حج اشاره کرده، می‌فرماید:

(وَ أَذِّنْ فِی النَّاسِ بِالْحَجِّ یَأْتُوکَ رِجالًا وَ عَلی کُلِّ ضامِرٍ یَأْتِینَ مِنْ کُلِّ فَجٍّ عَمِیقٍ لِیَشْهَدُوا مَنافِعَ لَهُمْ وَ یَذْکُرُوا اسْمَ اللهِ ...)(حج: 28- 27)

ای ابراهیم، مردم را به حج [انجام اعمال حج] دعوت کن تا پیاده به سوی تو آیند و سوار بر مرکب‌های لاغر، از راه دور و دره‌های عمیق، تا شاهد منافع گوناگون خویش باشند و نام خدا را یاد کنند ...

در این آیه شریفه، خداوند متعال به دو فلسفه مهم و حیاتی حج اشاره کرده است:

الف) کسب منافع دنیوی و اخروی‌

بدون شک، مراسم با شکوه حج، برای امّت اسلام، منافع دنیوی و اخروی را در پی دارد. زیرا وقتی، اقوام و ملّیت‌های مختلف از اطراف و اکناف جهان، در آنجا جمع می‌شوند با همه تفاوت‌هایی که در نژادها، رنگ‌ها، آداب و سنن دارند، همگی با برقراری ارتباط و شناخت همدیگر، هماهنگ و متّحد، در انجام عملی واحد، بسیج می‌شوند. در واقع مراسم حج، عمل واحد، کلمه واحد، معبود واحد و کعبه واحد است.

بدین ترتیب، مسلمانان جهان به برکت حضور و شرکت در انجام مراسم حج، ضمن چاره جویی در حل مشکلات موجود جهان اسلام دست به دست هم داده و به یاری یکدیگر می‌شتابند. در واقع، روح اخوّت و برادری در میان مسلمانان حج‌گزار و امت اسلامی بیش از پیش تقویت و پایدارتر می‌شود.

علامه طباطبایی(ره) در ذیل آیه شریفه:(لِیَشْهَدُوا مَنافِعَ لَهُمْ ...) در توضیح