حج گنجینه اسرار صفحه 90

از امام صادق(ع) درباره فلسفه وجوب حلق بر کسی که بار اول به حج مشرف می‌شود پرسیده شد که آن حضرت در جواب فرمود:

لِیَصیرَ بِذلِکَ مَوسِماً بِسِمَةِ الآمِنینَ الا تَسمَعُ اللهَ تَعالی یقُولُ:(لَتَدْخُلُنَّ الْمَسْجِدَ الْحَرامَ إِنْ شاءَ اللهُ آمِنِینَ مُحَلِّقِینَ رُؤُسَکُمْ وَ مُقَصِّرِینَ لا تَخافُونَ). (1)

زیرا با سر تراشیدن، علامت و نشانه ایمان را در خود ظاهر نموده است. آیا شنیده‌اید گفتار خداوند را که فرمود: به طور قطع، همه شما به خواست خداوند و در نهایت امنیت به مسجدالحرام وارد می‌شوید، در حالی که سرهای خود را تراشیده و ناخن‌ها(و موهای) خود را کوتاه کرده‌اید و از هیچ کس، ترس و وحشت ندارید.

از این رو، حج‌گزار با تراشیدن سر خود، نشانه بندگی و خضوع و خشوع خود را در برابر پروردگارش آشکار می‌سازد.

ب) پاک شدن از پلیدی‌ها

یکی از رازها و حکمت‌های حلق این است که زائر خانه خدا با تراشیدن سر، تمام پلیدی‌ها، زشتی‌ها و کثافت‌های روحی را از خود دور کرده، از پیامدهای هرگونه بدی به انسان‌های دیگر نیز خود را پاک کند. چنانچه امام سجاد(ع) در این باره فرموده است:

فَعِندَما حَلَقتَ رَأسَکَ نَوَیتَ انَّکَ تَطَهَّرتَ مِنَ الادناسِ وَ مِن تَبِعَةِ بَنی آدَم وَخَرَجتَ مِنَ الذّنوُبِ کَما وَلَدَتکَ امُّک. (2)

آیا در موقعی که سر می‌تراشیدی به این نیت بودی که از تمام پلیدی‌ها وکثافت‌ها پاک گشته، از تبعات سوء به آدمیان، خود را تطهیرسازی، و از گناهان بیرون شوی، همچون روزی که از مادر به دنیا آمدی؟

امام صادق(ع) در این باره می‌فرمایند:

وَ احلِقِ العُیوبَ الظّاهِرَةِ وَالباطِنَةِ بِحَلقِ شَعرِک. (3)

با تراشیدن سر، عیب‌های ظاهر و باطن خود را بتراش.

1- وسائل الشیعه، ج 10، ص 187؛ حج و عمره در قرآن، ص 365؛ جلوه‌های حج در قرآن، ص 341.
2- مستدرک الوسائل، ج 10، ص 171.
3- مصباح الشریعه، ص 178؛ جلوه‌های حج در قرآن، ص 340.