تفسیر نماز صفحه 139

1- 328) سوره جمعه، آیه 1.

2- 329) سوره انبیا، آیه 79.

3- 330) سوره رعد، آیه 13.

4- 331) سوره نور، آیه 41.

5- 332) تفسیر قرطبی، ج 8، ص 5581.

6- 333) تفسیر نورالثقلین، ج 3، ص 444.

زیرا آنها در حال تسبیح اند.(1)

گر تو را از غیب چشمی باز شد

با تو ذرّات جهان همراز شد

نطق آب و نطق خاک و نطق گل

هست محسوس حواس اهل دل

جمله ذرّات عالم در نهان

با تو می گویند روزان و شبان

ما سمیعیم و بصیریم و هوشیم

با شما نامحرمان ما خاموشیم

دسته ای گنجشک جیک جیک کنان از مقابل امام سجادعلیه السلام عبور کردند، حضرت رو به اطرافیان کرده و فرمودند: مرغان هر صبح خدا را تسبیح گویند و قوت روزشان را مسألت بنمایند.(2)

رسول خداصلی الله علیه وآله فرمود: مرگ حیوانات زمانی است که تسبیح خدا را ضایع کنند.(3)

بعضی گفته اند: مراد از تسبیح و سجده موجودات، معنای مجازی است نه حقیقی. همانگونه که یک تابلو زیبا بر ذوق سرشار نقاش و یک دیوانِ شعر، بر قریحه شاعر شهادت می دهد، ساختمان اسرارآمیز موجودات بر علم و قدرت و حکمت و دقت خداوند