- 1- سخن ناشر 1
- 3- چرا عبادت؟ 2
- 4- ریشه های عبادت 2
- 2- نماز، عبادتی بزرگ 2
- 7- شرایط صحّت عبادت 7
- 6- عبادت، در ترازوی سنجش 7
- 8- شرایط کمال عبادت 12
- 11- نیّت 20
- 12- راه رسیدن به اخلاص 22
- 13- نشانه های اخلاص 23
- 14- تکبیر 25
- 15- قرائت 26
- 16- رکوع 32
- 17- سجود 33
- 18- ذکر سُبْحانَ اللّه 34
- 19- قنوت 35
- 20- تعقیبات نماز 36
- 21- نماز جماعت 38
- 22- عدالت پیشنماز 39
- 23- نماز باران 41
- 24- نماز عید 42
- 25- نمازهای نافله 43
خداوند، با رحمت خود، نه تنها لغزش ها را می پوشاند و می بخشاید، بلکه حتّی لغزش ها را به حسنات تبدیل می کند.
نه تنها نعمت های مادی اش ما را احاطه کرده، که نعمت های معنوی اش فراگیر ماست. نه تنها شیرینی های زندگی از رحمت اوست، بلکه حوادث ناگوار، که گاهی تازیانه عبرت و هشدار بیدار باش و غفلت زدایی است، از رحمت او به بنده اش سرچشمه می گیرد تا بیشتر در کام هوس فرو نرود و در دام گناه نیفتد.
او رحمان است، رحیم است، بنده نواز و مهربان است، ذرّه پرور و خطاپوش و عذرپذیر و بزرگوار است.
«مَالِکِ یَوْمِ الدِّینِ»
صاحب روز جزا و مالک قیامت است.
لطف خدا، از آغاز آفرینش ما، همراه مان بوده است و زندگی ما را همچنان به طور گسترده فراگرفته است.
حساب آینده ما و سرنوشت قیامت ما هم به لطف او بسته است. گرچه او مالک دنیا و آخرت است، امّا چون مالکیّت کامل و مطلق و بی رقیب او در قیامت برای همه، واضح تر و آشکارتر می شود، همه حیله ها، وساطت ها، تکیه گاه ها، امیدها، از اثر می افتد و تنها فرمان خدا آن روز حاکم و نافذ است، از این رو مالک آن روز به حساب آمده است: «وَالاَمْرُ یَوْمَئِذٍ لِلّهِ» تمام کارها آن روز به دست خداست.
آن روز از مردم سئوال می شود: «لِمَنْ الْمُلْکُ الْیَوْمَ؟» امروز، حکومت از آن کیست؟ جواب می دهند:
«لِلّهِ الْواحِدِ الْقَهّار» از آنِ خدای یگانه و قدرتمند.
در نماز، با این صفت، یاد روزِ سختِ دادرسی در دل ها زنده می شود و خوف و خشیت الهی، بر دل ها سایه می افکند و نماز، دریچه ای می شود به «یاد قیامت».
در حدیث آمده است که امام سجاد علیه السلام در نماز، هنگامی که به جمله «مالک یوم الدین» می رسید، آن را آن قدر تکرار می کرد که نزدیک بود روح از بدنش پرواز کند.(82)
قیامت، روز دین، روز جزا، روز حسابرسی و کیفر کردار است. یاد آن، دل ها را نرم می کند، تکبّر و غفلت را می زداید و عظمت الهی را در دل، مجسم می سازد.
«إِیّاکَ نَعْبُدُ وَإِیَّاکَ نَسْتَعِینُ»
تا اینجا، مقدمه چینی و زمینه سازی برای اظهار بندگی و ابراز نیاز و مددخواهی است. نمازگزار، خدا را به رحمت و کرم، ستوده است، او را سررشته دار تربیت وهدایت همه جهان وجهانیان دانسته، همه ستایش ها را مخصوص او ساخته، سرانجام خود را در دست او دیده است.