- 1- سخن ناشر 1
- 3- چرا عبادت؟ 2
- 4- ریشه های عبادت 2
- 2- نماز، عبادتی بزرگ 2
- 7- شرایط صحّت عبادت 7
- 6- عبادت، در ترازوی سنجش 7
- 8- شرایط کمال عبادت 12
- 11- نیّت 20
- 12- راه رسیدن به اخلاص 22
- 13- نشانه های اخلاص 23
- 14- تکبیر 25
- 15- قرائت 26
- 16- رکوع 32
- 17- سجود 33
- 18- ذکر سُبْحانَ اللّه 34
- 19- قنوت 35
- 20- تعقیبات نماز 36
- 21- نماز جماعت 38
- 22- عدالت پیشنماز 39
- 23- نماز باران 41
- 24- نماز عید 42
- 25- نمازهای نافله 43
1- 4) قریش، آیه 3 - 5.
2- 5) نهج البلاغه، خطبه 147.
5- چگونه عبادت کنیم؟
راز نماز » چگونه عبادت کنیم؟
مگر نه اینکه نشانی هر خانه را باید از صاحب خانه گرفت؟ و مگر نه اینکه در هر ضیافت و مهمانی، باید نظر میزبان را مراعات کرد؟
عبادت، حضور در برابر آفریدگار است و نشستن بر سر مائده های معنوی که او برای «بندگان» خود فراهم کرده است.
پس، چگونگی عبادت را هم از او باید فراگرفت و به دستور او عمل کرد و دید که او چه چیز را عبادت دانسته و عبادت را به چه صورت از ما طلبیده است؟
غیر از شکل ظاهری عبادات، به خصوص نماز که بیشتر در چگونگی آن سخن خواهیم گفت، محتوای عبادت را باید از دید اولیای دین و متن مکتب شناخت و به کار بست.
بهترین عبادت ها آن است که:
1. آگاهانه باشد.
دو رکعت نمازِ انسان آگاه و دانا، از هفتاد رکعت نماز شخص نادان برتر است. و عبادت کننده ناآگاه، همچون الاغ آسیاب است که می چرخد ولی پیش نمی رود.(6)
امام صادق علیه السلام می فرماید: کسی که دو رکعت نماز بخواند و بداند با که سخن می گوید، گناهانش بخشیده می شود.(7) در این صورت است که نماز، معراج روح می شود و عامل بازدارنده از فساد و موجب قرب به خدا می گردد.
2. عاشقانه باشد.
آنچه موجب نشاطروح در عبادت می شود وعابداز پرستش خود لذّت می برد، عشق به اللّه و شوق به گفت وگوی با اوست.
عبادت هایی بی روح و از روی کسالت و سستی و خمودی، نشانه نداشتن شور و شوق نیایش و نجوا با پروردگار است. در دعا می خوانیم: «... وَ اجْعَلْ نِشاطِی فی عِبادَتِکَ»(8)
خداوندا! نشاط مرا در عبادت خودت قرار بده.
آنان که از عبادت لذّت نمی برند، همچون بیمارانی هستند که از غذای لذیذ، لذّت نمی برند.
اگر این شوق وعشق باشد، دیگر چندان نیازی به تبلیغ، تشویق و تحریک از بیرون نیست، بلکه انگیزه درونی انسان را به عبادت وامی دارد و آنگونه که برای دیدار شخصیت معروف ومحبوبی، لحظه شماری می کنیم واز آن دیدار، مسرور می شویم، از عبادت هم به وجد و نشاط می آییم.
برای عاشقان، شنیدن صدای «اذان» اعلام فرا رسیدن لحظه دیدار است. پیامبر اسلام به بلال می فرمود: «اَرِحْنا یا بلال»(9) ای بلال! ما را از غم و تلخی نجات بخش. این شوق زاید والوصف آن حضرت را به نماز می رساند.