پیوند‌های نماز صفحه 54

حضرت فاطمه زهرا(س) فرمودند: نماز برای پاک کردن انسان از تکبر است: «تطهیرا للکبر».

شرط نماز نیز اخلاص است و در خودسازی انسان باید از خودنمائی دوری کند. آری اگر در مکانی نماز بخوانیم که خود را نشان بدهیم یا در زمانی انجام دهیم که دیگران را به تحسین وادار کنیم یا تنها یکی از واجبات یا مستحبات آن را برای غیر خدا انجام دهیم یا در قیافه و لباس و قالبی نماز گزاریم که حتی نیم درصد آن برای غیر خدا باشد، کل نماز باطل است. همانگونه که اگر روزنه‌ای در توپ وارد شود، کل بازی تعطیل می‌شود و اگر لخته خونی در مغز وارد شود، انسان را از پا می‌اندازد و به مرگ تهدید می‌کند.

کوتاه سخن آنکه هیچ وسیله‌ای ساده تر، آسان تر، در دسترس تر، رایگان تر و بدون تشریفات تر از نماز برای خدایی شدن و قرب به خدا نیست. نماز برنامه‌ای است که نه هزینه‌ای دارد و نه محدودیتی و هرکس در هر سن و در هر شرایطی می‌تواند با مبدأ هستی ارتباط برقرار کند.

147.پیوند نماز با هوشیاری و غفلت زدائی

قرآن می‌فرماید: اهل آسمانها و زمین و پرندگان تسبیح خدا را می‌گویند و سپس می‌فرماید: نماز و تسبحشان آگاهانه است: «کُلٌّ قَدْ عَلِمَ صَلاتَهُ وَ تَسْبیحَه» در جایی دیگر خطاب به نمازگزاران می‌فرماید: در حال مستی نماز نخوانید تا بدانید چه می‌گویید: «لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَ أَنْتُمْ سُکاری حَتَّی تَعْلَمُوا ما تَقُولُون».

راستی جای شرمندگی است که نماز پرندگان آگاهانه باشد ولی نماز انسان غیر آگاهانه. در نماز، تنها اذکار و حرکات کافی نیست، توجّه و شعور لازم است. عبادات ناآگاهانه نیز قبول نیست، گرچه تکلیف را ساقط می‌کند.

شرط اول در خود سازی هوشیاری است. قرآن می‌فرماید: بعضی انسانها از چهارپایان منحرف ترند، زیرا افراد غافلی هستند: «أُولئِکَ کَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ أُولئِکَ هُمُ الْغافِلُون».

و بهترین داروی غفلت نماز است، آن هم نمازی همراه با دیگران در مسجد و به امامت عالمی بصیر. این نماز است که انسان را از غفلت‌ها بیرون می‌آورد چون عالم بصیر دشمنان پیدا و ناپیدا را می‌شناسد و هشدار می‌دهد.

حضور در مسجد انسان را از سرگرم شدن به مسائل دنیوی بازمی دارد.

کنار هم ایستادن در نماز جماعت انسان را از انزوا و گوشه گیری جدا می‌کند.