- تفسیر امانت الهی 1
- عدم حضور در نماز، علّت عدم تأثیر آن 2
- محافظت از گوسفندان ابوذر به وسیله شیر درّنده 3
- کلامی از صاحب تفسیر المیزان در معرفی خداوند 3
- مؤمن و حفظ ارزشها و اعتقادات دینی 5
- عشق به ذکر خدا 6
- تواضع نمازگزاران حقیق 7
- نمازِ با روحِ آقا سید محمد باقر شفتی; 8
- ذکر مصیبت 9
- حضور قلب در نماز 11
- اشاره 11
- آراستگی برای نماز 12
- نمازخواندن کلاغی 12
- خطاب خداوند هنگام گفتن تکبیرۀالاحرام 14
- حضور قلب امام سجاد علیه السلام در نماز 14
- ملاک و معیار برای خوبی و بدی 15
- حیات مومن به ذکر خداست 15
- غلام امام سجاد علیه السلام و به استجابت رسیدن دعای او 16
- عبادت های شبانه اویس قَرَنی 16
- نماز، طلب خداوند از ما 19
- اشاره 19
- اثر تارک نماز 21
- نماز امانت الهی 21
- نماز زیباییی مؤمن 22
- داستان جوان عاشق و خانم گوهرشاد 23
- اشاره 25
- اهمیت نماز اوّل وقت 25
- خاطرهای از همسایه فرشفروش 27
- امام زادهها را واسطه فیض قرار بدهید 27
- برخی از عواقب تأخیر عمدی نماز 28
- ملاقات با امام زمان در نماز 30
- اهمّیت و عظمت شبها و سحرها 31
- اشاره 31
- چرا توفیق خواندن سحر خیزی نداریم؟ 32
- سحر خیزی پیامبر صلی الله علیه و آله 32
- سحر خیزی کلید موفقیت 34
- لقمه حرام مانع سحر خیزی 35
- تاکید پیامبر به سحر خیزی 37
- تعریف یک نماز خوب چیست؟ 39
- اشاره 39
- جلسه اول 39
- اهمیت نماز 39
- ذکر بهتر است یا فکر؟ 40
- رونق دادن نماز 41
- یک قاعده ی طلایی 41
- نماز تنظیم کننده روح 42
- دو رکعت نماز مقبول امام علیه السلام 42
- نمازِ خوب، تو را درست می کند 43
- ارزش نماز 44
- احکام نماز، ادب آن است 46
- چیستی نماز 46
- به اندازه نماز مایه بگذار 48
- یک تجربه شخصی 48
- مرحله اول یک نماز خوب 49
- نمازبخوان تا آدم شوی! 49
- اشاره 51
- راه جذب دیگران به نماز 51
- راه تبلیغ دین 51
- نماز خوب خواندن 53
- علّت سخت بودن دستورهای نظامی 53
- قدم اوّل در نماز خوب خواندن 53
- اهمیت عظمت داشتن خدا در دل انسان 54
- راه کسب عظمت و ابّهت خدا 55
- حذف قدرت خدا در عرفان های وارداتی 56
- عظمت و قدرت سبب محبّ 56
- خوف از خدا عامل برای اصلاح نفس 58
- خاطره ای زیبا از حاج شیخ مرتضی زاهد 59
- توسّل به اهل بیت علیهم السلام راه بهتر شدن نماز 60
- توجّه و دقّت بیشتر در سجده های نماز 60
- داستان ربیعۀ بن کعب 61
- اشاره 63
- فلسفه اول نماز 63
- آداب زیارت 64
- شرط تأثیرگذاری نماز 64
- اثرات نماز مؤدبانه خواندن 65
- دو نمونه از نمازگزاران با ادب 66
- نماز ملاکی برای انتخاب همسر 67
- نماز راه مبارزه با نفس 68
- فلسفه سوم: افزایش توان انسان در برخورد با مشکلات 70
- خاطره ی سخنرانی ما برای زندانیان 71
- خاطرهای از مقام معظم رهبری و حضور قلب 72
- هر اذانی یک پیغام خصوصیست برای تو 73
- عبادت مولد حال خوش 75
- اشاره 75
- معنای ادب 76
- اصلاح دیدگاهمان به نماز 76
- یهود و ادب 78
- رفتار مؤدبانه یا دل خواهانه 79
- مؤدبانه نماز خواندن یعنی چی؟ 79
- فایده ی ادب 80
- استاد اخلاق 81
- اشاره 81
- نماز مربّی انسان برای رسیدن به خدا 82
- رفتن به سمت خدا تخصّص خاصّی نمی خواهد 83
- سازندگی نماز 83
- مستقل باش! 84
- شجاعت مالک اشتر 85
- نماز متفکّرانه 85
- کجاست مثل مالک اشتر 85
- کمترین درجۀ اهل محبّت 86
- اشاره 87
- سحرخیزی 87
- دلایل شوق به سحرخیزی 88
- اهمیت دعای جوشن کبیر 88
- راه بالا بردن صبر بر عبادت 89
- معجزه انس 90
- اشاره 91
- جلسه اول 91
- سه برکت برای نمازگزار 91
- مانع تحقق این سه برکت 92
- عمر با برکت فرزند ابوطلحه 94
- نماز به وجود انسان برکت می دهد 94
- عمر بی برکت یکی از شاگردان مرحوم قاضی عراقی 95
- کتاب بابرکت علاّمه امینی رحمه الله 96
- نماز مایه آرامش حضرت رسول صلی الله علیه و آله 96
- انسان دو بُعدی 96
- نماز محبوبترین عمل نزد خدا 97
- نماز با حضور قلب 99
- اشاره 99
- راههای کسب حضور قلب 99
- چهار اثر حضور قلب در نماز 100
- عواقب عدم حضور قلب 101
- دو علّت اساسی حواس پرتی در نماز 102
- کلامی از امام خمینی رحمه الله در احترام به نماز 102
- دعای نماز، اثر احترام به او 102
- درمان حواس پرتی در نماز 103
- حقیقت نماز چیست؟ 105
- اشاره 105
- جلسه اول 105
- انسان موجودی دارای استعدادهای متنوّع 105
- نماز کلید شخصیت انسان 107
- هر بخشی از جهان مظهر یکی از صفات خدا 107
- تعریف نماز 110
- شما کی نماز می خوانید؟ 110
- هر بخشی از نماز مظهر یکی از اوصاف خدا 111
- سه اثر نماز از نگاه قرآن 112
- شهید مدرس شخصیتی ساخته شده با اقامه نماز 114
- یکی از علل نماز نخواندن برخی انسان ها 117
- حکومت عادلانه مقدمه اقامه نماز 117
- اشاره 117
- جایگاه عدالت اقتصادی در اقامه نماز 118
- فلسفۀ افعال و اذکار نماز 120
- راه مستحکم کردن نماز 120
- سه شرط اساسی برای تحقّق نماز حقیقی 124
- سجده 124
- فلسفۀ تکبیرهای آخر نماز 124
- نماز بزرگان 126
- علّت جهنّم رفتن برخی انسان ها؟ 129
- جلسه اول 129
- اشاره 129
- نماز، خاموش کننده جهنم درون 130
- برای فردا چه چیز فرستاده اید؟ 131
- خدافراموشی سبب خودفراموشی 132
- توسّل به حضرت زهرا سلام الله علیها 133
ص:130
1- روم:30.
2- الْعِلَلُ، لِمُحَمَّدِ بْنِ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ سُئِلَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع عَنْ مَعْنَی السُّجُودِ فَقَالَ مَعْنَاهُ مِنْهَا خَلَقْتَنِی یَعْنِی مِنَ التُّرَابِ وَ رَفْعُ رَأْسِکَ مِنَ السُّجُودِ مَعْنَاهُ مِنْهَا أَخْرَجْتَنِی وَ السَّجْدَهُ الثَّانِیَهُ وَ إِلَیْهَا تُعِیدُنِی وَ رَفْعُ رَأْسِکَ مِنَ السَّجْدَهِ الثَّانِیَهِ وَ مِنْهَا تُخْرِجُنِی تَارَهً أُخْرَی وَ مَعْنَی قَوْلِهِ سُبْحَانَ رَبِّیَ الْأَعْلَی فَسُبْحَانَ أَنَفَهٌ لِلَّهِ وَ رَبِّی خَالِقِی وَ الْأَعْلَی أَیْ عَلَا وَ ارْتَفَعَ فِی سَمَاوَاتِهِ حَتَّی صَارَ الْعِبَادُ کُلُّهُمْ دُونَهُ وَ قَهَرَهُمْ بِعِزَّتِهِ وَ مِنْ عِنْدِهِ التَّدْبِیرُ وَ إِلَیْهِ تَعْرُجُ الْمَعَارِجُ وَ قَالُوا أَیْضاً فِی عِلَّهِ السُّجُودِ مَرَّتَیْنِ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص لَمَّا أُسْرِیَ بِهِ إِلَی السَّمَاءِ وَ رَأَی عَظَمَهَ رَبِّهِ سَجَدَ فَلَمَّا رَفَعَ رَأْسَهُ رَأَی مِنْ عَظَمَتِهِ مَا رَأَی فَسَجَدَ أَیْضاً فَصَارَ سَجْدَتَیْنِ. (بحارالأنوار،بیروت،ج82،ص139،باب27).
می نشینید. گفته اند در حال نشستن استغفار کنید. بعد مجدد می روید به سجده؛ یعنی شما به خاک برمی گردید و وقتی سر از سجده ی دوم برمی دارید یعنی یک روز مجدداً از خاک سر برمی دارید و وارد صحرای مشحر می شوید.
اولاً چون ما قبل از سجده رکوع می رویم و قبل از رکوع قرائت داریم و قبل از قرائت "تکبیرهالاحرام" داریم و قبل از "تکبیرهالاحرام" نیت داریم؛ از اینجا معلوم می شود حرکت روحی ما از این که از خاک آمده ایم به این عالم شروع نشده است؛ قبل از این که از خاک بیایم در این عالم، "خلقت روحی" ما انجام گرفته است. نیت یعنی پرش، یعنی متمایل شدن به بالا بعد از نیستی، وقتی آمده ایم بالا و عظمت و بزرگی خدا را دیده ایم، "تکبیرهالاحرام" می گوییم. وقتی "تکبیرهالاحرام" گفتیم و شروع می کنیم به "بسم الله الرحمن الرحیم" و چهار عالم را طی می کنیم. در سوره مبارکه حمد "الحمدلله رب العالمین" کلمه ی رب اسم حضرت میکائیل است. خدا به برکت میکائیل ارزاقش را توسعه می دهد و به موجودات روزی می رساند. "الرحمن" اسم حضرت اسرافیل است؛ او به همه موجودات حیات می بخشد و موجودات را زنده می کند. در بهار گیاهان را زنده می کند. در هنگام بیرون آمدن از قبرها هم اسرافیل است که "فَإِذا نُفِخَ فِی الصُّورِ فَلا أَنْسابَ بَینَهُمْ" (1). بعد "الرحیم" اسم جبرئیل امین است که به وسیله ی او موجودات را به کمال فکری می رساند. "مالک یوم الدین" اسم حضرت عزرائیل است. چهار عالم در این عالم وجود دارد: یکی عالم لاهوت است، دیگری عالم ناسوت، عالم ملکوت و جبروت. به هر کدام از این چهار ملک مقرب مدیریت یکی از این عوالم داده شده است. شما تا "مالک یوم الدین" تمام عوالم وجود را سیر می کنید، بدون اینکه توجه داشته باشید که چه حقایقی در درون نماز ما موجود است. وقتی توحید را خواندیم به برکت این سوره با عظمت خدا آشنا می شویم؛ چون در جاذبه ی عظمت خدا قرار می گیریم. رکوع، حالت مشاهده عظمت خدای متعال است. بعد از مشاهده عظمت خدا سر از رکوع برمی دارید.
سجده
تا اینجا همه مربوط به عوالم قبل از خلقت روحی انسان است. خلقت روحی انجام گرفته بعد آن وارد این عالم می شود. از رکوع به سجده می رود تا وارد این عالم بشود. امام