منبر و محراب صفحه 63

ص:72

جلسه سوم

اشاره

بسم الله الرحمن الرحیم

فلسفه اول نماز

نماز خوب خواندن رسیدگی به واجبات نماز است. نماز خوب خواندن یعنی اینکه واجب نماز را بپذیرم و گردن بنهم. واجبات نماز طوری قرار داده شده که برای انسان معمولاً خسته کننده و تکراری است. همین را بپذیریم و همین را در چهره ی خودمان، در رفتار خودمان نشان بدهیم. فکر کنیم که چرا خدا، نماز را اینقدر تکراری و یک جور و به یک قبله و با یک ذکر قرار داده است. درِ خانه ی خدا بایستیم بگوییم: خدایا خواستی نماز برای ما تازگی نداشته باشد؟ پس چه می خواهی داشته باشد آن را به ما بده. خواستی شیرینی های نماز از من گرفته بشود؛ چون یک عمل جدیدی که نیست، "فی کل حدیثٍ لذه"(1)؛ در هر چیز جدیدی لذت است؛ پس اگر این را ندارد چه دارد برای من؟ آن را به من بده. آن وقت خواهی دید که این نمازِ تکراری فلسفه ی اولش این است که به آدم ادب یاد بدهد.

خیلی ها بلدند به غریبه که می رسند لبخند بزنند. به او باید گفت اگر راست می گویی به آن آدمی که تکراری است مثل پدرت، مادرت، همسرت و بچه هایت؛ به آنها که می رسی مثل غریبه ها لبخند بزن. این نشان می دهد با آنها بی ادبی. آدمی که ادب نداشته باشد به آدم های تکراری دیگر لبخند نمی زند، به تکراری ها که می رسد عین ماست نگاه می کند، این را بهش می گویند بی ادبی. یعنی هر چه دلش می خواهد انجام می دهد. نماز هم آنقدر تکرار می شود که تو دیگر به سبب تازه بودنش از آن لذت نبری.