منبر و محراب صفحه 70

ص:79

1- .  أنعام:162.
2- مِنْ کِتَابِ تَهْذِیبِ الْأَحْکَامِ جَاءَ رَجُلٌ إِلَی الْحَسَنِ ع یَسْتَشِیرُهُ فِی تَزْوِیجِ ابْنَتِهِ فَقَالَ زَوِّجْهَا مِنْ رَجُلٍ تَقِیٍّ فَإِنَّهُ إِنْ أَحَبَّهَا أَکْرَمَهَا وَ إِنْ أَبْغَضَهَا لَمْ یَظْلِمْهَا. ( مکارم الأخلاق،حسن بن فضل طبرسی،ص204).
3- فَإِنَّ الْعَاقِلَ یَتَّعِظُ بِالْآدَابِ وَ الْبَهَائِمَ لَا تَتَّعِظُ إِلَّا بِالضَّرْب. (نهج البلاغه،نامه 31).
4- بوعلی سینا در زندگینامه خود می گوید: من شاگرد نمازم; زیرا هر وقت مشکل عملی برای من پیش می آمد وضو می گرفتم و به جامع شهر (مسجد جامع) می رفتم و در آن جا دو رکعت نماز می خواندم و حل مشکلم را از خدا می خواستم و حل می شد! (روضات الجنات، ج 3، ص 160).

فلسفه سوم: افزایش توان انسان در برخورد با مشکلات

نمازِ با ادب و سرِ وقت که مملوّ است از مبارزه با خود چه کار می کند؟ توان انسان را در برخورد با سختی ها بالا می برد. بعضی ها سختی ای که برایشان می آید، "إِذا مَسَّهُ الشَّرُّ جَزُوعاً و إِذا مَسَهُ الخَیرِ مَنُوعا إِلَّا المُصَلِّین"(1)؛ وقتی به او بلا و شر می رسد، جزع و فزع می کند، و هنگامی که به نعمتی می رسد، خسیس می شود. خدا در این سوره ی قرآن بدی های انسان را می فرماید که همه ی آدم ها اینقدر بدند "إِلَّا الْمُصَلِّین "؛ مگر نمازخوان ها. نه تنها نماز این همه بدی از آدم بر می دارد که در عالم نیز تأثیر می گذارد.

کسی می پرسید: آقا من چیکار کنم مشکلاتم زیاد است؟ گفتم: سرِ نمازِ اول وقت مشکلاتت را فراموش کن. بگو بی ادبیست درِ خانه خدا من در فکر مشکلاتم باشم. مشکلاتت را مثل کفش بگذار دم در برو درون نماز. فلسفه ی کفشداری های حرم امام رضا علیه السلام چیست؟ برای اینکه کفش هایتان گم نشود؟ گم بشود فدای سرِ آقایت. کدام یک از شماها می گویید: من اگر کفش هایم گم بشود حرم نمی روم! فلسفه اش این است که بعضی ضعیف اند، ممکن است هواسش برود پیش کفش هایش. حرم خدا هم نماز است. می خواهی وارد حرم خدا بشوی، کفشدار درِ حرم خدا صدا می زند: "فَاخْلَعْ نَعْلَیْکَ إِنَّکَ بِالْوادِ الْمُقَدَّسِ طُویً"(2)؛ کفش هایت را در بیاور بده به من برو با خدا صحبت کن، کفش چیست؟ کفش، همه ی فکر و خیال مشکلاتِ دنیاست. مشکلات دنیا را عین کفش کف پایت بکن بده به کفشدار برو بگو "الله اکبر". نمازت را با خیال راحت بخوان، کفش هایت را نگه می دارد نترس. یک گوشه کفشت هم پاره باشد؛ یعنی زندگیت را بدهی یک گوشه اش هم پاره باشد برایت می دوزدش. کفشدار حرم خدا کیست، جز خود خدا؟!

در نماز مشکلات آمد به ذهنت بگو نه! الان وقتش نیست، یک وقت دیگر در موردش فکر می کنم، منِ بدبختِ بیچاره بیست و چهار ساعته دارم دست و پا می زنم در مشکلاتِ دنیا، حالا این دو دقیقه را نمی خواهد آرامش بگیرم؟ "الله اکبر"؛ خدا بزرگ تر از مشکلات