منبر و محراب صفحه 88

ص:97

دلایل شوق به سحرخیزی

دو دلیل عمده می شود تصوّر کرد برای اینکه انسان چگونه هر شب به عبادت برخیزد و خسته نشود. دلیل اول عمق، گستردگی و معانی مختلفی است که در اندیشه انسان وجود دارد و نگاه متنوعی که انسان می تواند از ابعاد مختلف به امر مناجات داشته باشد.

وقتی درک انسان خیلی بالا بود، حرف های زیادی برای گفتن با حضرت دوست خواهد داشت و طبیعی است که زیاد درِ خانه ی خداوند مقیم بشود. از طرفی احساس عشق و علاقه به خداوند متعال، اگر عمیق باشد این علاقه هیچ وقت برای انسان ملال آور نخواهد بود.

در دعاها بسیاری از عبارات مدام تکرار می شوند؛ در دعای سحری که "بااَللّهُمَّ اِنّی اَسْئَلُکَ مِنْ بَهآئِکَ بِاَبْهاهُ وَکُلُّ بَهآئِکَ بَهِیُّ"، عبارت "أللّهم إنّی أسئلُک" همینطور مکرّر در کنار یکدیگر تکرار شده است. خب، آدم معمولی حوصله اش سر می رود. یا در عبارات ادعیه گاهی از اوقات شاهد نوعی کلمات مترادف در کنار هم هستیم که اگر عشق و فهم عمیق و گسترده ای نباشد، مسلّم انسان به زودی خسته خواهد شد.

اگر ما را ببرند درِ خانه ی خداوند متعال بگویند حرفت هایت را با خدا بزن، چه خواهیم گفت؟ جز این است که همه ی حرف های ما در چند کلمه جمع می شود و زود ظرف عبادت ما تهی خواهد شد؟ طبیعی است که برای ما ملال آور باشد. بخواهیم یک دعای ابوحمزه ثمالی را که دو ساعت و خورده ای خواندنش طول می کشد درِ خانه ی خداوند مقیم بمانیم و بخوانیم حوصله امان سر می رود. طبیعی است، هنگام زیارتنامه خواندن اسامی ائمه معصومین را مکرّر بخوایم و تکرار بکنیم برایمان مقداری کسالت آور است، با یک کلمه ی "اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا اَهْلَ بَیْتِ النُّبُوَّهِ" (1) گفتن ظرف نیازمان به عبادت پر خواهد شد؛ اما عاشق با تکرارشان به اوج می رسد.

اهمیت دعای جوشن کبیر

دعای جوشن کبیر چه دعای زیبایی است برای بال و پر زدن عاشق در محضر معشوق. در ادعیه ای مثل دعای ابوحمزه ثمالی، طولانی بودن این دعا برای بسیاری از ما