نماز در فرق صفحه 142

ص:151

1- . همان، ج1، ص439، کتاب الصلاه.
2- . کنز العمال ، ج8، ص131.
3- . ابن سعد، الطبقات ، ج3، ص284.

خشتی را با خود بر میداشت تا در کشتی بر آن سجده کند.(1)

این سخن روشن، بی­پایه بودن سخن کسانی را می­رساند که شیعه را به دلیل همراه داشتن مُهر بتپرست می­نامند و معلوم می­شود پیشتازان تاریخ اسلام به این کار مبادرت می­ورزیده­اند.

نتیجه گیری

از مجموع دلایل یاد شده روشن می­شود که نه تنها روایات اهل بیت: بر تعیّن سجده بر زمین و آنچه از زمین می­روید -در صورتی که خوردنی و پوشیدنی نباشد- دلالت دارد،(2) بلکه اصل اوّلی در روایات اهل سنت که برگرفته از سنت و سیره رسول الله صلی الله علیه و آله و صحابه آن حضرت است، اتصال پیشانی بر زمین و چیزهایی است که از آن می­روید و اگر هم در روایاتی سجده بر غیر آن جایز شمرده شده، در شرایط اضطرار و در حال عذر گرما یا سرما بوده است.

نیز قدر مسلّم آن است که سجده کردن بر زمین و نبات جایز است، در حالی که جواز سجده بر غیر آنها مورد تردید و اختلاف است و به مقتضای احتیاط، سزاوار است هنگام سجده کردن بر همین اشیای یاد شده بسنده شود. ضمن اینکه اگر صرف سجده