نقد و بررسی اصول اخلاق پزشکی نوین صفحه 4

بسم الله الرّحمن الرّحیم

طرح مسأله

هدف ادیان آسمانی، سعادت انسان است و لازمۀ سعادت، سلامت جسم و روح؛ لذا بخشی از دستورات و تعالیم ادیان و پیامبران، در کنار هدایت عقل و روح، درباره بهداشت و سلامت جسم آدمی است.

اما تجربه تاریخی نشان می­دهد که بشر عموما از این دستورات سرپیچی کرده و گرفتار بیماری شده است. بیماری­های روحی چون کفر و شرک و نفاق، که پیامبران، خود در جهت درمان آنها قیام کرده اند، چنانکه امیرمومنان علی علیه­السلام، پیامبر گرامی اسلام را چنین توصیف می­کند: "طَبیبٌ دَوّار بِطِبِّه"(1) و بیماری های جسمی که پزشکان، در پی درمان آنها برآمده اند و در جهت تأمین سلامت افراد جامعه، که ضامن حیات و بقای نوع انسان است، تلاش می کنند.

در فرهنگ اسلامی، متخلّق بودن پزشک به آداب و اخلاق انسانی و دینی، امری مفروض و مفروغ­عنه بوده است. چرا که طبیبان، در عرف مردم حکیم خوانده می شدند و در حکمت، یا معلّم بوده اند، یا متعلّم. شیخ الرئیس ابوعلی سینا نمونه بارز این امر است که در کنار "شفا"، "قانون" می نویسد و درمان جسم مردم را همچون درمان روح آن ها وظیفه خود می شمرد. البته او نیز شاگرد مکتب پیامبری است که توصیه های او در امر