آداب طبی و اخلاق پزشکی در اسلام صفحه 148

3، 4 و5. پیامبر اکرم فرمود: «عیادت سه گروه لازم نیست: الف) کسی که دمل دارد، ب) دندان درد، ج) مبتلا به ورم چشم». (1)

6. چشم درد: از امام صادق علیه السلام روایت شده است که فرمود: «برای چشم درد عیادت لازم نیست». (2)

در روایات آمده است: زمانی که علی علیه السلام به چشم درد مبتلا بود، پیامبر صلی الله علیه و آله به عیادت او رفت. (3) منظور از حدیثی که هم اکنون از امام صادق علیه السلام نقل شد، نفی تأکید و نفی استحباب است و آنچه پیامبر صلی الله علیه و آله انجام داد، دلیلی بر ترجیح داشتن این کار یا اینکه خصوصیتی که در امیرالمؤمنین علیه السلام بوده است، بدانیم.

عیادت مرد از زن

در روایات آمده است که پیامبر صلی الله علیه و آله از برخی زن ها مانند «ام العلاء» و زنی از انصار که از بیماری رنج می برد، عیادت کرد. (4)

عیادت از بنی هاشم

اگر عیادت کننده نیت خیر داشته باشد، گرامی داشتن افراد منسوب به رسول خدا صلی الله علیه و آله ، اکرام خود پیامبر صلی الله علیه و آله است؛ زیرا چه کسی سزاوارتر از پیامبر صلی الله علیه و آله است که گرامی داشته شود. چون بنی هاشم سختی ها و مصائب گوناگون را به دلیل انتسابشان به پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله تحمل کرده اند، تکریم آنها از مؤثرترین اسباب تقرب به خداوند است و شاید همین تفسیر کلام امام کاظم علیه السلام باشد که از اجداد طاهرینش علیهم السلام و از پیامبر صلی الله علیه و آله نقل می کند که فرمود: «عیادت بنی هاشم واجب و زیارتشان مستحب است». (5)

1- (1) . بحارالأنوار، ج81، ص224، از جواهر، کراجکی؛ مستدرک الوسائل، ج1، ص84؛ مجمع الزوائد، ج2، ص300، به نقل از الأوسط، طبرانی.
2- (2) . ر.ک: پاورقی حدیث اول در قسمت «عیادت در هر سه روز».
3- (3) . الکافی، ج33، ص253؛ وسائل الشیعه، ج2، ص638؛ مستدرک الوسائل، ج1، ص84، به نقل از جعفریات؛ در سنن ابی داود، ج3، ص186 روایت شده است که پیامبر صلی الله علیه و آله از انس به خاطر چشم درد عیادت کرد؛ المنتقی، ج2، ص66 و در پاورقی اش از المنذری و الحاکم و...؛ سنن بیهقی، ج3، ص358؛ مستدرک الحاکم، ج1، ص342؛ تلخیص مستدرک الحاکم، ذهبی، در پاورقی همان صفحه.
4- (4) . الترغیب والترهیب، ج4، ص293، به نقل از ابی داوود و ص298 از ابی داوود و طبرانی؛ المصنف، ج11، ص195 و196؛ مجمع الزوائد، ج2، ص307؛ تیسیر المطالب عن أمالی الامام ابی طالب، ص427.
5- (5) . مستدرک الوسائل، ج1، ص83، از بحارالأنوار به نقل از الامامه والتبصره.