- 1- تربیت واژه ای اسرار آمیز 1
- اشاره 1
- معلّمی 3
- تربیت کلامی 4
- حفظ شخصیت 5
- تربیت جوان 7
- برخوردها در مدرسه 9
- مهم ترین شاخص رشد و موفقیت 12
- راهبردهای عملی در تربیت نوجوانان و جوانان 18
- اشاره 26
- برابریِ انسانیِ والدین و فرزندان 33
- شناخت منشأ رفتار کودکان و نوجوانان 35
- مکانیزم رفتارهای نا به هنجار 36
- کشف علت بدرفتاری 37
- بی رغبتی و تظاهر به بی لیاقتی 42
- اهمیت مسأله 43
- برنامه ریزی و اختصاص وقت برای فرزندان 45
- نکته های کاربردی برای از بین بردن بدرفتاری 47
- عوامل مهم در تربیت کودکان 51
- موقعیت خانوادگی 53
- ارزش های خانوادگی 53
- نقش جنسیّت در پرورش کودکان 54
- عامل مهم در تربیت فرزندان 55
- موقعیت سنی کودکان 55
- اشاره 57
- نوع اوّل: والدین آسان گیر 58
- نوع دوم: والدین سختگیر (مستبد) 62
- نوع سوم: والدین متعادل 65
- خلاصه نوع رفتار والدین و عملکرد فرزندان 68
تربیت
پروردگار بزرگ، اوّلین مربّی انسان ها است. او انسان را به وسیله حوادث و رویدادهای طبیعی، تربیت می کند. پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله وسلم می فرماید: «اَدَّبَنی رَبّی فَاَحْسَنَ تَأْدیبی (1). هنگامی که ما خود را در محضر خدا می بینیم، به عنایت او تربیت خواهیم شد؛ زیرا «لا مُؤَثِّرَ فی الوجود اِلّا اللَّه»(2)، همه اثرها از سوی او است. بنابراین، همه کارها، تحوّل افراد، تغییر رفتارها، دگرگونی قلب ها و بینش ها به دست او است: «یا مُقِلّبَ القُلُوب وَ الأبْصارِ»(3).
اگر در سیره ائمه اطهارعلیهم السلام نیک بنگریم، درمی یابیم که آنان نیز برای تربیت خویش از خداوند متعال مدد می جستند، در حالی که خود، الگوی تربیت بودند. امام سجّادعلیه السلام در دعای 25 صحیفه سجّادیه می فرماید: «وَ أَعِنّی عَلی تَرْبیَتهِم وَ تَأدیبِهِمْ وَ بِرِّهِمْ»؛ «و مرا در پرورش و تأدیب و نیکی کردن به ایشان (فرزندانم) یاری فرما».
امام سجادعلیه السلام برای تربیت فرزندان خود از خداوند متعال مدد می جوید و حتی محبّت آنان به خود را از خدا می طلبد: «وَ اجْعَلْهُمْ لی مُحِبّینَ»؛ آنان را برای من دوستدار و مهربان قرار ده (یعنی محبّت من را در دل فرزندانم قرار ده)».