گزیده ای از تربیت و اخلاق در نهج البلاغه و غررالحکم به ضمیمه داستان هایی از امام علی علیه السلام صفحه 14

راه شناخت مؤمن و منافق

قَالَ (علیه السلام): لَوْ ضَرَبْتُ خَیْشُومَ (1) الْمُؤْمِنِ بِسَیْفِی هَذَا عَلَی أَنْ یُبْغِضَنِی مَا أَبْغَضَنِی وَ لَوْ صَبَبْتُ الدُّنْیَا بِجَمَّاتِهَا(2) عَلَی الْمُنَافِقِ عَلَی أَنْ یُحِبَّنِی مَا أَحَبَّنِی؛

اگر با شمشیرم بر بینی مؤمن بزنم که دشمن من شود، با من دشمنی نخواهد کرد و اگر تمام دنیا را به منافق ببخشم تا مرا دوست بدارد، دوست من نخواهد شد(3)

دوست داشتن امیرالمؤمنین(علیه السلام): به گفتار نیست به عمل و کردار است و آن قدر ارزشمند و گران بهاست که معیار شناخت مؤمن از منافق قرارگرفته است.

ارزش مرد

قَالَ (علیه السلام): قَدْرُ الرَّجُلِ عَلَی قَدْرِ هِمَّتِهِ؛

ارزش هر کس به اندازه همّت اوست.(4)

اعتبار و لیاقت هر شخص به پشتکار و همت اوست. این دسته افراد با تلاش و امید به خواسته های خود می رسند.

همت بلند دار که مردان روزگار

از همت بلند به جایی رسیده اند

راه تسخیر دل ها

قَالَ (علیه السلام): قُلُوبُ الرِّجَالِ وَحْشِیَّهٌ فَمَنْ تَأَلَّفَهَا أَقْبَلَتْ عَلَیْهِ؛

1- . نقطه ی بالای بینی است که اگر قطع شود تمام بینی قطع شده.
2- . به معنی محل تجمع آب است.
3- . ح 45.
4- . ح 47.