- مقدمه 1
- مواقف کریمه 2
- محیط امن و امان 9
- اشاره 9
- 1. هزینه سفر 12
- 2. نیت 16
- 3. توبه واقعی 18
- 4. وصیت 21
- 5. سخاوت 22
- 6. رهایی از هر قید و بند 24
- 7. خوشرفتاری با همراهان 26
- 8. شیوه برخورد با زائران مختلف 29
- 9. جدّی بودن برای رفتن به سفر 31
- 10. یاری به افراد کمتوان 33
- 11. گرامی داشتن دیگران و اکرام به آنان 35
- 12. نصیحت و خیرخواهی نسبت به همسفران 37
- 13. پرهیز از عبوسی و ترشرویی 39
- 14. انتقادپذیری 41
- 15. کوشش برای یافتن دوستان جدید 43
- 16. انس با دیگران 44
- 18. بهرهگیری از یافتههای اهل خرد 47
- 17. استفاده از تجارب دیگران 47
- 19. دوری از فرومایگان 49
- 20. مشورت با دیگران 51
- 21. گفتوگوهای سازنده 53
- 22. پندپذیری 57
- 24. ... در پریشان حالی و درماندگی! 59
- 23. الگوی عملی شدن برای دیگران 59
- 25. پرهیز از احترام بیمورد 61
- 26. رعایت حقوق متعارف 62
- 27. تماس با بستگان نزدیک 64
- 28. رعایت مسائل اخلاقی 65
- 29. گریز از مواضع تهمت 68
- 30. احترام به نظر صاحب نظران 70
- 31. عیادت از بیمار 71
- 32. پرهیز از هدردادن وقت 72
- 34. شرکت در جلسات 74
- 33. تشییع جنازه 74
- 35. گذشت از لغزش دیگران 75
- 36. قبول عذرِ عذرخواهان 76
- 37. رعایت امور لازم 78
- 38. کنترل زبان از گفتار ناروا و بیهوده 81
- 39. حفظ چشم از نگاهبه نامحرمان 83
- 40. شکر و سپاس 85
بنابراین انسان نباید از «پذیرش انتقاد» روی برتابد. باید با تواضع و خاکساری، اشتباه خویش را قبول کند و به کار بندد.
15. کوشش برای یافتن دوستان جدید
به راستی سفر پربرکت حج، فرصت بسیار مغتنمی است که انسان دوستان جدیدی به دست آورد؛ دوستانی که از اخلاق و دین و کرامت و دانش و قدرت آنان برای رشد و کمال و خیر دنیا و آخرت خود استفاده کند؛ دوستانی که در حوادث و پیشآمدها او را یاری دهند و هریک الگو و سرمشقی نیکو برای زندگی او شوند.
دوستیابی، آن هم چنان دوستان مفیدی، در تعالیم آسمانی اسلام سفارش شده است و آیات و روایات چندی در این زمینه به تشویق پرداختهاند و یکی از عذابهای سخت قیامت را برای اهل معصیت، نداشتن دوست و نبود رفیق و همدم برشمردهاند:
(وَما أَضَلَّنا إِلَّا الْمُجْرِمُونَ* فَما لَنا مِنْ شافِعِینَ* وَلا صَدِیقٍ حَمِیمٍ)؛ (1)
«در دنیا که بودیم جز مجرمان حرفهای، ما را به ضلالت و گمراهی [و دور شدن از خدا و صراط مستقیم] نکشاندند، [در این روز هولناک] برای ما
1- شعراء/ 99- 101.