ادب و آداب زائر صفحه 76

و گاهی براساس خشم و زمانی نیز به صورت عمد انجام می‌گیرد. زائر باید با حوصله و بردباری و حفظ برنامه دوستی، بنا به حکم قرآن و پیامبر و امامان از لغزش و خطای همسفرانش درگذرد و یا حتی نسبت به آنان تغافل ورزد؛ یعنی به گونه‌ای نشان دهد که از لغزش و خطای طرف آگاه نشده است.

(خُذِ الْعَفْوَ وَ أْمُرْ بِالْعُرْفِ وَأَعْرِضْ عَنِ الْجاهِلِینَ)؛ (1)

«راه عفو و گذشت را انتخاب کن، و همه را به نیکی و نیکوکاری فرمان بده، و از مردم نادان [که از پذیرفتن احکام و مقررات سعادت‌بخش اسلام امتناع می‌ورزند] روی بگردان».

امام صادق(ع) می‌فرماید:

سه چیز از ارزش‌ها و کرامت‌های دنیا و آخرت است:

1. گذشت از کسی که به تو ستم روا داشته؛

2. صله رحم با کسی که با تو قطع رحم نموده؛

3. و بردباری درباره کسی که نسبت به تو نادانی کرده است. (2)

36. قبول عذرِ عذرخواهان‌

از نکات بسیار مهم اخلاقی که پرتوی از اخلاق خداست، پذیرفتن عذرِ عذرخواه است. از آنجا که