اخلاق و آداب در حج و زیارت صفحه 14

و موانع تهی ساز و برای خداوند بزرگ خالص گردان. همه امور خود را به آفریدگارت بسپار و در تمام حرکات و سکنات بر او توکّل کن و تسلیم حکم و قضای الهی باش دنیا و راحت و خلق را رها کن و در ادای حق واجب مردم بکوش. بر زاد و راحله و یاران و همسفران و قدرت و ثروت و جوانی خود تکیه مکن. چه، بیم آن می‌رود که اینها دشمن و وبال تو گردند، تا معلوم شود که برای هیچکس توان و چاره‌ای جز در پناه خداوند متعال و توفیق او وجود ندارد. و بدانگونه آمادگی پیدا کن که گویی امید برگشتن نداری» (1).

نکته اساسی سخن امام صادق علیه السلام طریق دستیابی به روح حج؛ یعنی قصد خدا کردن است. که جز با تجرید قلب قابل دسترسی نیست.

ب: خلوص نیت‌

«نیت» روح عمل است، عمل بدون نیتِ خالص، کالبدی است بی‌روح.

از سخنان پیامبر اکرم است که فرمود:

«انّما الأعْمال بِالنِّیات»

و

«لا عَمَلَ الّابِالّنیةِ» (2).

امام صادق علیه السلام می‌فرماید: «خداوند در قیامت مردم را با نیت‌هایشان محشور می‌کند»؛

(انّ اللَّهَ یَحْشُرُ النّاسَ عَلی نِیّاتِهِم) (3)

. بنابراین، نخستین گام برای زائر بیت اللَّه الحرام، شناخت هدف و مقصود و خالص کردن

1- مصباح الشریعة، ص 48-/ 47
2- مصباح الشریعه. باب النیة.
3- کافی ج 5 ص 20.