آیین اخلاق در قرآن صفحه 420

رو به سمت آن دارد.

بنابراین خدای سبحان آنانی را که برای او کار می‌کنند، به راه‌هایی هدایت می‌کند که قابلیت هدایت را دارند: «وَ الَّذِینَ جاهَدُوا فِینا لَنَهْدِیَنَّهُمْ سُبُلَنا.» «1»، و به زودی دل‌های کسانی را که به او ایمان دارند، هدایت می‌کند: «وَ مَنْ یُؤْمِنْ بِاللَّهِ یَهْدِ قَلْبَهُ.» «2»، و تیرگی‌های آنها را برطرف می‌کند و به روشنایی می‌رساند: «یُخْرِجُهُمْ مِنَ الظُّلُماتِ إِلَی النُّورِ.»* «3».

و آن‌ها را به راه راست ارشاد می‌کند: «وَ لَهَدَیْناهُمْ صِراطاً مُسْتَقِیماً.» «4»، و کسانی را که در گفتارشان اهل صداقت و راستی هستند، کاستی‌ها را از اعمال و رفتارشان اصلاح می‌کند: «یُصْلِحْ لَکُمْ أَعْمالَکُمْ.» «5».

و آنانی را که رعایت اوامر او را براساس تقوا می‌نمایند، نیروی تشخیص حق را از باطل و خیر را از شر مرحمت می‌کند: «یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِنْ تَتَّقُوا اللَّهَ یَجْعَلْ لَکُمْ فُرْقاناً.» «6» و دیری نمی‌پاید که به آن‌ها نور هدایت‌گر را پیش‌کش می‌کند: «وَ یَجْعَلْ لَکُمْ نُوراً تَمْشُونَ بِهِ.» «7» و به زودی تمام منویّات آنها را که ایمان آورده‌اند و عمل صالح انجام داده‌اند، اصلاح می‌نماید: «وَ أَصْلَحَ بالَهُمْ.» «8»

و کسانی که جهت پسندیده را برگزیده و یا کاری می‌کنند تا این‌که راه خیر به سوی آنها گشوده شود، خداوند بر نورانیّت آنها می‌افزاید و گام‌های آنان را به راه راست هدایت می‌کند: «وَ یَزِیدُ اللَّهُ الَّذِینَ اهْتَدَوْا هُدیً.» «9»، و اوست که در دل‌های ایشان آرامشی را فرومی‌فرستد که هرگز نگرانی با آن نیست، تا این‌که ایمانشان استوار گردد: «هُوَ الَّذِی أَنْزَلَ السَّکِینَةَ فِی قُلُوبِ الْمُؤْمِنِینَ

__________________________________________________
(1)- عنکبوت (29) آیه 69 (- یک الف): آنها که در راه ما (با خلوص نیّت) جهاد کنند، قطعا به راه‌های خود هدایتشان می‌کنیم.
(2)- تغابن (64) آیه 11 (- یک آ): هرکس به خدا ایمان آورد، خدا قلبش را هدایت می‌کند.
(3)- بقره (2) آیه 257، مائده/ 6، احزاب/ 43، طلاق/ 11 (- 4 ب): آنها را از ظلمتها به سوی نور خارج می‌کند.
(4)- نساء (4) آیه‌های 68، 175، مائده/ 16، یونس/ 10، حج/ 54 (- یک الف و 4 ب): و ما آنها را به راه راست هدایت می‌کنیم.
(5)- احزاب (33) آیه 71 (- یک ب): تا کارهای شما را اصلاح کند.
(6)- انفال (8) آیه 29 (- یک ب): ای کسانی که ایمان آورده‌اید، اگر تقوا پیشه کنید، به شما نورانیّت خاصّی می‌بخشد که حق را از باطل می‌شناسید.
(7)- حدید (57) آیه 28 (- یک الف): و برای شما نوری قرار دهد که (با آن در میان مردم و در مسیر زندگی) راه بروید.
(8)- محمّد (47) آیه 2 (- یک ب): و کارشان را (در دنیا و آخرت) اصلاح می‌کند.
(9)- مریم (19) آیه 76، محمّد/ 17 (- یک آ و یک ب): و کسانی را که هدایت یافته‌اند، خداوند بر هدایتشان می‌افزاید.