آیین اخلاق در قرآن صفحه 5

رذایل گفتگو می‌کند تا با آراستگی و ارتباط با آنها، آدمی سعادت علمی خویش را تکمیل کند و فضایلی از او سرزند که سپاس و ستایش همگان را به خود جلب نماید و باعث مدح و ثنای افراد جامعه گردد.

پیامبر گرامی اسلام صلّی اللّه علیه و آله و سلّم فرمود: «انّما بعثت لأتممّ مکارم الأخلاق» «1»؛ براستی که تنها هدف بعثت من این است که مکارم اخلاق را به تمام و کمال برسانم.

بدان که خدا همواره با کسی است که دارای اخلاق فاضله است و هرگز در سفر و حضر، خواب و بیداری بلکه در مرگ و زندگی از او جدا نمی‌شود. او پروردگار، سرور و سالار و آفریدگار اوست. هر وقت به یاد او باشد، در کنار او و همنشین اوست، زیرا خدای متعال، خود در حدیث قدسی فرموده است:

«انا جلیس من ذکرنی» «2»؛ هرکه مرا یاد کند، من همنشین اویم.

و هرگاه بنده‌ای به خاطر کوتاهی که در حق دینش کرده، غمگین و دل‌شکسته شود، باز هم خداوند در کنار او و همراه اوست، زیراکه خود او فرموده است: «انا عند المنکسرة قلوبهم» «3»؛ من در کنار دل‌های شکسته‌ام!

بنابراین، اگر بنده‌ای چنان‌که سزاست او را بشناسد، به یقین با او همراه و همنشین شده و او را انیس و مونس خود خواهد گرفت و مردم را به حال خود خواهد گذاشت. و اگر هم در تمام اوقات چنین توفیقی را نیافت، زنهار که وقتی از شب و روزش را با مولای خود خلوت کند و از راز و نیاز با او لذّت برد. و به گفته بعضی از دانشمندان، حقّ مصاحبت با خدا را به‌جا آورد! «4»

__________________________________________________
(1)- ر ک: کنز العمّال: 3/ 16، حدیث 5217.
(2)- ر ک: کافی: 2/ 496؛ تفسیر قرطبی: 4/ 311؛ المصنّف ابن ابی شیبه: 1/ 10، حدیث 1224؛ الجامع الصّغیر: 1/ 304؛ صفوة الصّفوة: 3/ 160؛ کتاب الزّهد ابن ابی عاصم: 1/ 68.
(3)- بحار الانوار: 70/ 157، باب 125؛ کتاب الزّهد الکبیر: 2/ 162، حدیث 367؛ کتاب الزّهد: 1/ 75؛ حلیة الأولیاء: 2/ 364؛ کشف الخفاء: 1/ 234؛ صفوة الصفوة: 2/ 293.
(4)- ر ک به کتاب‌های آداب و عرفانی که علمای اعلام دراین‌باره نوشته‌اند، از جمله: آداب معنوی امام خمینی- قدس سرّه- فصل اوّل «فی التّوبة الی عزّ الرّبوبیة و ذلّ العبودّیة» که ان شاء اللّه در آن کتاب به قدر کافی تأمین خواهید شد.