ملکوت اخلاق: گلگشتی در جلوه‌های رفتاری و گفتاری پیامبر اعظم صلی‌الله علیه و آله صفحه 293

چون پیامبر از ماجرا آگاه شد، پارچه‌ای را درخواست کرد. سپس خود، حجرالاسود را در میان آن نهاد و فرمود هر طایفه‌ای یک گوشه آن را بگیرد و بلند کند. پس نمایندگان طایفه‌ها پیش آمدند و آن را بلند کردند و به پای کار رسانیدند.

آن‌گاه محمد امین، با دست خود، سنگ را برداشت و در جایگاه خاص آن نهاد.

بدین سان، ماجرایی را که ممکن بود به خون‌ریزی بینجامد، به خوبی پایان داد. (1) 826

107 نفی قوم‌گرایی

در سال سوم هجرت، جنگ احد میان سپاه اسلام و سپاه شرک در کنار کوه احد نزدیک مدینه رخ داد. در میان سپاه اسلام، شخص غریبی بود که به او قُزْمان می‌گفتند. او قهرمانانه به سپاه دشمن حمله می‌کرد، خوب می‌جنگید و به تنهایی هفت یا هشت نفر را می‌کشت. در بین این افراد، شجاعانی مانند هشام بن امیّه، ولید بن عاص و خالد بن اعلم نیز وجود داشتند، ولی هرگاه از دلاوری‌ها و فداکاری‌های قُزمان در محضر پیامبر سخن به میان می‌آمد، آن حضرت می‌فرمود: قُزمان اهل دوزخ است.

قزمان در جنگ احد بر اثر زخم‌های بسیاری که از جانب دشمن به او رسید، بستری شد. مسلمانان کنار بستر او می‌آمدند و به او می‌گفتند:

ای قزمان! آفرین بر تو، نیکو جنگیدی و نیکو فداکاری کردی، بهشت را به تو مژده می‌دهیم. قزمان که به بهشت و دوزخ اعتقاد نداشت، به آنها گفت: بهشت چیست؟ به خدا سوگند، من به خاطر قبیله‌ام و برای حفظ حسب و نسبم