- دیباچه 1
- پیش گفتار 3
- مفهوم سیره 5
- فصل اول: کلیات 5
- بدعت در مقابل سیره و سنت 7
- اهمیت و ضرورت پیروی از سیره پیامبر اعظم(ص) 9
- فصل دوم: فقرستیزی 10
- اشاره 10
- 1. واژه شناسی فقر 11
- 2. ملاک ارزیابی فقر 11
- 3. فقر در سرزمین حجاز 13
- اشاره 16
- 4. ریشه شناسی فقر 16
- الف) کمبود تولید 17
- اشاره 17
- یک _ تنبلی و کم کاری 19
- دو _ ضعف مدیریت 23
- سه _ گناه و نافرمانی 25
- چهار _ فقرنمایی 27
- ب) توزیع نامناسب 29
- ج) مصرف نادرست 32
- اشاره 34
- الف) افزایش تولید 34
- اشاره 34
- 5. راهکارهای مبارزه با فقر 34
- یک _ احیای فرهنگ کار و تلاش در جامعه 36
- دو _ ارزش بخشیدن به قشر کارگر 37
- سه _ دمیدن روح معنویت در فعالیت های تولیدی 39
- ب) توزیع عادلانه 41
- اشاره 41
- یک _ ایجاد روابط و ساختارهای اجتماعی مناسب 42
- دو _ گرفتن خمس و زکات از ثروتمندان 45
- سه _ حمایت سیاسی و اجتماعی از محرومان 48
- اشاره 51
- ج) مصرف بهینه 51
- آگاهی از حدّ تعادل و میانه روی 52
- اشاره 55
- فصل سوم: مبارزه با فساد 55
- 1. واژه شناسی فساد 56
- اشاره 56
- الف) مفهوم فساد در قرآن 57
- ب) مفهوم فساد در حدیث 60
- 2. فساد در سرزمین حجاز 61
- اشاره 61
- الف) بت پرستی 63
- ب) جنگ و خون ریزی 64
- ج) تعصب های قومی و قبیله ای 66
- د) سحر، جادو و خرافه 67
- ه_ ) فحشا 68
- 3. ریشه شناسی فساد 69
- اشاره 72
- 4. راهکارهای مبارزه با فساد 72
- الف) آگاه سازی 74
- ب) تزکیه نفس 76
- ج) زمینه سازی برای نیکوکاری 78
- د) مانع سازی 82
- ه_) برخورد عملی 84
- اشاره 84
- یک _ تذکر 85
- دو _ تنبیه و مجازات 87
- 1. پیشنهادهای کلی 91
- فصل چهارم: همراه با برنامه سازان 91
- الف) استفاده از منابع محکم و متقن 91
- اشاره 91
- ب) افشای جریان های انحرافی 92
- ج) معرفی آموزه های مرتبط با فقر و فساد 93
- 2. پرسش های کارشناسی 95
- 3. پرسش های مردمی 96
- کتاب نامه 98
این دو فریضه الهی سبب گسترش فساد و تباهی در جامعه خواهد شد. آن حضرت، این نکته را در قالب داستانی پندآموز به این شکل بیان می فرماید: «گروهی در سفر دریا بر کشتی سوار شدند و هر کدام جایی را برای نشستن انتخاب کردند. در این میان، مردی تیشه ای به دست گرفت و مشغول سوراخ کردن همان قسمتی شد که خود نشسته بود. به او گفتند: چه می کنی؟ گفت: این قسمت متعلق به خودم است و هر کاری بخواهم، می کنم. حال اگر دیگران از کار او جلوگیری کنند، همه نجات می یابند، ولی اگر او را به حال خود واگذارند، همه هلاک خواهند شد». (1)
دو _ تنبیه و مجازات
مرحله دیگر مبارزه عملی با فساد، تنبیه و مجازات مفسدان است. تنبیه و مجازات مفسدان هنگامی ضرورت می یابد که نه تنها فعالیت های فرهنگی و اجتماعی، بلکه حتی تذکر ها و توصیه های زبانی نیز مؤثر واقع نشود و مفسدان همچنان به کارهای ناشایست خود ادامه دهند. در چنین شرایطی، به منظور مقابله با فساد، باید آنان را تنبیه و متناسب با نوع و میزان فسادشان مجازات کرد.
تنبیه و مجازات، به ظاهر، تلخ و دردناک است، ولی چون با هدف اصلاح و تعالی جامعه صورت می گیرد، سازنده و نتیجه آن، شیرین است و آثار مثبت فراوانی در پی دارد. مَثَل مجازات مفسدان، مَثَل درمان بیماری های سخت است. آنگاه که پزشکی ماهر، از درمان بیماری به کمک دارو ناامید شود، چاقوی جراحی به دست می گیرد و یک عضو بیمار را می شکافد یا قطع می کند که هدف او از این کار، بازگرداندن
1- . ابی عثمان عمرو بن بحر الجاحظ، البیان و التبیین، ج2، ص 49.