مشعل هدایت صفحه 18

کمال وا دارد و مواظب خطرها و دام هایی که در کمین آنهاست، باشد و با آگاهی دادن، آنان را از سقوط و انحراف نگاه دارد. زیباترین نمونه رفتار با فروتنی را در حضرت عیسی علیه السلام می بینیم که به حواریانش فرمود:

من حاجتی به شماها دارم، آن را برآورید. گفتند: حاجتت رواست ای روح اللّه !

پس برخاست و پاهای آنان را شست و شو داد. گفتند: ما بر این کار از تو سزاوارتر بودیم. فرمود: سزاوارترین مردم برای خدمت کردن به خلق، عالم است و من برای شما این گونه فروتنی کردم تا شما نیز بعد از من، برای مردم این گونه تواضع کنید. آن گاه عیسی علیه السلام گفت: با تواضع و فروتنی و نه با تکبر و خودخواهی، حکمت، عملی می شود؛ چنان که زراعت در زمین نرم می روید، نه در کوهستان.(1) آری تواضع بذر حکمت است. اگر معلّم تواضع نداشته باشد، نمی تواند حکمت را در دل های مردم به بار بنشاند. سعدی چه خوش گفته است:

یکی قطره باران ز ابری چکید

خجل شد چو پهنای دریا بدید

که جایی که دریاست من کیستم

گر او هست حقّا که من نیستم

چو خود را به چشم حقارت بدید

صدف در کنارش به جان پرورید

سپهرش به جایی رسانید کار

که شد نامور لؤلؤ شاهوار

بلندی از آن یافت کو پست شد

در نیستی کوفت تا هست شد

تواضع کند هوشمند گزین

نَهد شاخ پر میوه، سر بر زمین(2)