آیین برنامه سازی سیر و سلوک در قرآن صفحه 4

فصل اول: چیستی و مؤلفه های عرفان اسلامی

اشاره

فصل اول: چیستی و مؤلفه های عرفان اسلامی

واژه «عرفان» دربردارنده دو نکته بسیار مهم است:

الف) معرفت (شناخت و شناسایی)؛

ب) روش خاص در رسیدن به «حقیقت» یا طریقه ای برای شهود، سلوک، جذبه و درک و درد وصال.

عرفان از سنخ فهم شهودی و تفسیر اشراقی هستی یا هستی­شناسی و جهان­بینی مبتنی بر کشف و شهود است که البته موضوع آن «وجود لابشرط مقسمی» یا وحدت شخصی وجود یا وجود ذات مظاهر است. به همین دلیل، هستی تنها از آنِ خداست و ماسوای الهی، تجلیات اسماء و صفاتش هستند.(1) پس عرفان، «معرفه الله» از راه دل و تهذیب باطن و تزکیه نفس و طهارت روح است تا به توحید ناب، یعنی «جز خدا هیچ ندیدن» برسد و عارفان «اهل الله»اند که در هر چیزی فقط خدا را می­بینند و لذت روحی و وجودی می برند.(2)

بر این اساس، عرفان از «بود» و «نمود» بحث می کند و از حق و اسماء و اوصاف الهی سخن می­گوید و عارف، «درد درونی»، یعنی دردی که از نهاد و