- پیشگفتار 1
- سفر ولایت 3
- جلسه اول 3
- گناه مقربان 4
- پیامد عطوفت 5
- مراتب ادب 5
- تربیتهای آسمانی 7
- تسلیم در برابر حق 8
- تربیت یافتة پیامبر 8
- خُلق عظیم 9
- عظمت خلقت 10
- بیان خلق پیامبر 10
- پستی دنیا 11
- هدف بعثت 11
- حقیقت دین 12
- اخلاق در میزان اعمال 12
- تقویت ایمان و کفر 13
- به سوی بهشت 13
- رهایی از بخل نفس 14
- سرآغاز نامة عمل مؤمن 15
- گنجینههای رزق 16
- معیار انتخاب همسر 16
- بهشتِ خانه 17
- جلسه دوم 18
- برخورد زیبای پیامبر 18
- آشتی با خدا 18
- تخلق به اخلاق الهی 19
- همراهی با پیامبر 19
- گناه نابخشودنی 20
- بهشت و جهنم ناگزیر 20
- در بند گناه 21
- آتش بداخلاقی 22
- همسان شرک به خدا 22
- آتش نقد 23
- وعدههای خداوند 23
- درخواست و اجابت 24
- اجابت نکردن موسی 24
- زمامداران بهشت و جهنم 25
- جزای نقد 25
- ملامت ممنوع! 26
- گرایش به اخلاق 26
- شیخ جعفر کاشف الغطا 26
- کرامت شیخ جعفر 27
- آیت الله بروجردی 28
- اهل گذشت 28
- حاج میرزا علی آقای شیرازی 29
- مدارا با همسر 29
- بازگشت اعمال 30
- دست بالای دست 30
- حرمت اهل ایمان 31
- سید روزها 32
- جلسه سوم 32
- فساد عمل 33
- لطافت و زیبایی دین 33
- برترین عمل در روز جمعه 33
- درخت و آتش 34
- آتش درون 34
- شعور و عکسالعمل گیاهان 35
- درک موجودات 36
- حکایتی شنیدنی 37
- تهدید و بشارت گل 37
- برکات تقوی 38
- بدخلقی و فشار قبر 39
- تباهی اعمال و عبادات 39
- موقعیت سعد بن معاذ 40
- اشاره 40
- سعد بن معاذ 40
- گوسالة سامری 41
- مراسم تشییع و دفن سعد 41
- فشار قبر 42
- بد خلقی با خانواده و فشار قبر 43
- جلسه چهارم 44
- مراقبت در معاشرت با خانواده 44
- سنگینی میزان اعمال 45
- کمبود اخلاق 45
- فلسفة احکام 46
- به دنبال بهترینها 47
- نفسپرستی 48
- عبادت و اطاعت 48
- گردنة شیطان 49
- وظیفهشناسی 49
- پاداش خوشاخلاقی 50
- تخلق به اخلاق الهی 50
- لذت خوشاخلاقی 51
- جاذبة خلق و خوی زیبا 51
- بر مدار واقعیت 53
- اصلاح درون 53
- جاذبة حسن خلق 54
- مصائب اهلبیت 54
- ملایمت و نرمی 55
- رفاقت و یگانگی 55
- برترین دعا 56
- جلسه پنجم 56
- طبیعت اولیای خدا 57
- برتری ایمان 57
- فساد عمل 58
- امام مبین 58
- اساس خوشاخلاقی 59
- بر لب پرتگاه جهنم 60
- کلید بدیها 60
- آتش دلها 61
- احیاگر کینهها 61
- حلم و بردباری 62
- مهار آتش غضب 62
- حسن خلق با همه 63
- اخلاق در میدان نبرد 63
- شیرینترین پیروزی 64
- تأثیر نرمخویی 65
- بدترین چیزها 65
- ایمنی از خشم خدا 66
- سیر و سلوک 67
- ترک حیوانی 68
- منشأ غضب 68
- در برابر بیاعتنایی غلام 69
- در افق انبیا 69
- انتظار از دیگران 70
- پیامبر و یتیم بداخلاق 70
- جلسه ششم 71
- معیار ایمان 72
- نزدیکترین مردم به پیامبر 73
- صفات ذاتی 74
- تلاش برای اصلاح 75
- نرمخویی، پاکیزهگویی و گشادهرویی 76
- انتهای حلم و بردباری 76
- تغافل و چشمپوشی 77
- تجاهل امیرالمؤمنین 77
- خشمی که کنترل شد 78
- اهریمن خشم 78
- شعلهای برافروخته 79
- کاظم آل محمد 79
- محبوبترین جرعهها 80
- قلبی آکنده از رضایت 80
- امام صادق در مرگ خردسالشان 81
- تأثر نفس 81
- لذت فرو بردن خشم 82
- حقیقت دین 82
- خانوادهای از اهل بهشت 83
- انس و الفت با اطرافیان 84
- رفاقت با اطرافیان 84
- هم درجه با امام رضا 85
- جلسه هفتم 86
- تطهیر از گناه 86
- دری از عافیت 86
- مثلث حسن خلق 87
- خمیرمایة حسن خلق 88
- مهار ایمان 89
- آسانگیری 89
- نرمش و ملایمت 89
- باطن غیبت 91
- جنود شیطان 92
- آثار تخریبی غضب 92
- خروج از اعتدال 92
- آزار خداوند 93
- پیوند خدا و خلق 94
- اخلاق پیامبر از زبان اَنَس 95
- آشی که ریخت 95
- نقد افراد 96
- نخی از عبای پیامبر 96
- راههای مهار غضب 96
- پناه بردن به خداوند 97
- دعا و توسل 97
- اشاره 97
- یاد خداوند 98
- کوچک شمردن خود 99
- تغییر وضعیت 100
- تغییر مکان 100
- کم کردن حساسیتها 100
- وضو گرفتن 101
- تمرین و تلاش 101
- سکوت در برابر خشمگین 101
- شناخت ارج و مقام حلم 102
- جریمه کردن خود 102
- نماز یکشنبة ماه ذیقعده 103
- ادای حقالناس 103
- مرگ با عزت 104
- حفظ ایمان 104
- جلسه هشتم 105
- هنگام دیدار 105
- سرچشمة خوبیها 106
- تحمل و تغافل 106
- رفتار بزرگوارانه 107
- خود مشغولی 108
- پیشگیری از غضب 109
- پردة جهل 109
- آرزوی اهل معرفت 110
- خستگی در کارها 111
- بیتوجهی به نفس 111
- نرمی در گفتار 111
- سکوت جاهل 112
- کمگویی حضرت آدم 113
- عیال خداوند 113
- سنجیدهگویی 114
- زیباترین و زشتترین آفریده 115
- مناجاتهای زیبا و دلنشین 115
- رابطة گفتار و رفتار 115
- عباد الرحمن 116
- رفعت کلام 116
- بهترین اعمال 117
- راه رهایی از بحران 118
- دعای مستجاب 118
- جلسه نهم 118
- نرمخویی پیامبر 119
- از همان دست 120
- یگانگی با خداوند 121
- نکیر و منکر 121
- خطاپوشی و زیبانمایی 122
- پوشش گناهان 122
- بازتاب رفتار 123
- نرمش در گفتار 123
- زبان صمیمیت 124
- دعا در پاسخ بد زبانی 125
- مالک اشتر در بازار 125
- پاسخ امام سجاد 126
- بوسه بر آستان بهشت 126
- تواضع در برابر حق 127
- جمال انسان 127
- سخن سنجیده 128
- زیباگویی با همه 128
- جلسه دهم 129
- صلوات و سلام خداوند 129
- اساس حسن خلق 130
- گشادهرویی 130
- شادابی مؤمن 131
- مسئولیت و صلاحیت 132
- خوش خبری 132
- رهایی از دام فتنهها 133
- پرهیز از نزاع 133
- آداب دیدار 134
- ارتباطهای عبادت آمیز 135
- دام محبت 135
- گشادهرویی با خداوند و اولیای الهی 136
- تقسیم عادلانه 137
- نشاط در نماز 138
- مقام رضا 138
- دادههای خدا 139
- سفرة کرم خدا و اولیا 139
- قرب به خدا 140
- زیباترین هدیه 140
- زدودن کینهها 141
- خصلت هر آزاده 141
- ارتباطی زیبا 141
- بهشت واجب 142
- نشانة رستگاری 142
- نخستین عطا 142
- فهرست ها 143
- فهر ست روایات و دعاها 148
- فهرست منابع 173
- مشخصات کتاب 183
در برابر خوشاخلاقی، بداخلاقی است که عمل انسان را به فساد میکشاند. بداخلاقی همانند یک فضلة موش در یک ظرف پر از شیر است. همه را خراب میکند. کم آن هم بد است.
تشبیهی که در روایت برای بداخلاقی آمده است، بسیار جالب است. چون عسل سالمترین و مقویترین غذاهاست. خداوند در عسل شفا قرار داده است.
فیه شِفاءٌ لِلنّاسِ؛ در آن، شفا برای مردم است.
هرچند اعمال انسان همانند عسل بسیار با ارزش و پر منفعت باشد، اما بداخلاقی آن را از بین میبرد و آثار مثبت آن را خنثی میکند. مبادا اعمال خوب خودمان را با بداخلاقی از بین ببریم. اگر انسان بهترین و پر خاصیتترین اعمال را انجام دهد، با بداخلاقی همه خراب میشود.
آتش درون
مرحوم علامه طباطبایی میفرمودند: نخستین قدم برای رشد و تعالی انسان این است که موانع رشد و کمال خود را از میان بردارد. ابتدا باید آتشها را خاموش کرد، بعد به آبادانی پرداخت. و بداخلاقی یک آتش درونی است. امام صادق(ع) فرمودند:
مَنْ ساءَ خُلُقُهُ عَذَّبَ نَفُسَه؛ کسی که اخلاقش بد است، خودش را شکنجه و عذاب میکند.
یعنی بداخلاقی یک شکنجه روحی برای انسان بداخلاق است. درون انسان بداخلاق آتش است. جهنمی است که خودش در آن میسوزد. بداخلاقی انسان را از درون میسوزاند و به نابودی میکشاند.
درخت و آتش
امام صادق(ع) از رسول گرامی اسلام(ص) چنین روایت کردهاند: